ردیابی کاربران توسط TikTok دیگر به نصب اپلیکیشن محدود نیست. ابزار «پیکسل» این پلتفرم بهگونهای بهروزرسانی شده که حتی افرادی را که هرگز از TikTok استفاده نکردهاند نیز در سراسر وب دنبال میکند.
بر اساس گزارش BBC، شبکه جمعآوری داده TikTok از مرزهای اپلیکیشن فراتر رفته است. به گفته کارشناسان، ممکن است حتی بدون داشتن حساب کاربری، اطلاعات شخصی شما در اختیار این پلتفرم قرار گرفته باشد.
تحلیل شرکت امنیت سایبری Disconnect نشان میدهد نسخه جدید پیکسل ردیابی TikTok رفتار آنلاین کاربران را با جزئیاتی فراتر از استانداردهای معمول زیر نظر میگیرد.
این تحولات تنها چند هفته پس از واگذاری عملیات TikTok در آمریکا به گروهی از شرکتهای مرتبط با دونالد ترامپ رخ داد. این انتقال، نگرانیهای تازهای درباره حریم خصوصی ایجاد کرده است. TikTok تأکید میکند که درباره نحوه پاسخگویی به درخواستهای دولتی دستورالعملهای شفاف دارد.
جمعآوری داده حتی بدون استفاده از اپلیکیشن
فعالیتهای دادهای TikTok در داخل اپلیکیشن موضوع تازهای نیست. اما نکته کمتر دیدهشده، توانایی این شرکت در ردیابی کاربران از طریق وبسایتهایی است که ظاهراً ارتباط مستقیمی با TikTok ندارند.
در بررسی یکهفتهای خبرنگار BBC مشخص شد برخی وبسایتها اطلاعات بسیار حساسی مانند موارد زیر را به TikTok منتقل میکنند:
- تشخیص سرطان
- آزمایشهای باروری
- بحرانهای سلامت روان
این سیستم نهتنها کاربران دارای حساب TikTok، بلکه هر فردی را که از این سایتها بازدید کند پوشش میدهد.
برای نمونه، در وبسایت یک گروه حمایتی سرطان، انتخاب گزینه «به سرطان مبتلا هستم» یا «سرطان را شکست دادهام» همراه با آدرس ایمیل برای TikTok ارسال میشد. در نمونهای دیگر، مشاهده تستهای باروری در یک سایت سلامت زنان یا جستوجوی مشاور بحران در یک پلتفرم سلامت روان، انتقال داده را فعال میکرد.
TikTok مسئولیت این انتقال را متوجه وبسایتها میداند. این شرکت اعلام کرده سایتها موظفاند قوانین حریم خصوصی را رعایت کنند. همچنین تأکید میکند اشتراکگذاری دادههای سلامت ممنوع است و در صورت شناسایی انتقال نامناسب، هشدارهای لازم صادر میشود.
پیکسل ردیابی TikTok چگونه کار میکند؟
پیکسلهای ردیابی فناوری جدیدی نیستند. Google، Meta، صدها شرکت تبلیغاتی سالهاست از ابزارهای مشابه استفاده میکنند.
پیکسل در واقع یک فایل تصویری تکپیکسلی نامرئی است که در پسزمینه یک وبسایت بارگذاری میشود. با وجود سادگی ظاهری، این ابزار امکان جمعآوری گسترده داده را فراهم میکند.
نمونه کاربرد در فروشگاههای آنلاین
اگر یک فروشگاه اینترنتی کفش، پیکسل TikTok را در سایت خود ادغام کند، این پلتفرم میتواند موارد زیر را ردیابی کند:
- محصولات مشاهدهشده توسط کاربر
- انجام یا عدم انجام خرید
- رفتار کلی کاربر در سایت
به این ترتیب تبلیغدهندگان میتوانند بررسی کنند آیا تبلیغات نمایشدادهشده در TikTok به فروش منجر شده است یا خیر.
اما مشکل زمانی جدی میشود که دادههای جمعآوریشده به عادات خرید محدود نباشد. کارشناسان هشدار میدهند سیستم پیکسل میتواند اطلاعات بسیار شخصی را نیز ثبت کند.
Patrick Jackson، مدیر ارشد فناوری Disconnect، نسخه بهروزشده پیکسل TikTok را «بهطور غیرمعمول تهاجمی» توصیف میکند. به گفته او، این سیستم میتواند برخی دادههایی را که سایتها برای Google ارسال میکنند بهصورت خودکار دریافت کرده، به TikTok منتقل کند. در نتیجه، صاحبان سایت ممکن است ناخواسته اطلاعات بیشتری را به اشتراک بگذارند.
TikTok در پاسخ اعلام کرده درباره نوع دادههای جمعآوریشده شفاف است و وبسایتها میتوانند تنظیمات خود را طوری پیکربندی کنند که دادههای ناخواسته ارسال نشود.
شبکه ردیابی جهانی TikTok
بر اساس دادههای موتور جستوجوی متمرکز بر حریم خصوصی DuckDuckGo، ابزارهای ردیابی TikTok در حدود ۵ درصد از محبوبترین وبسایتهای جهان حضور دارند.
برای مقایسه:
- Google در حدود ۷۲ درصد سایتها حضور دارد
- Meta در حدود ۲۱ درصد سایتها فعال است
با این حال کارشناسان معتقدند TikTok در مسیر گسترش سریع قرار دارد.
Peter Dolanjski، مدیر محصول DuckDuckGo میگوید: «این همان مسیری است که Google و Meta طی سالها پیمودند. ابتدا با دادههای کوچک شروع کردند، سپس به دید گستردهای از زندگی روزمره کاربران رسیدند.»
به گفته تحلیلگران، هرچند این دادهها به شخصیسازی تبلیغات کمک میکند، اما خطرات قابلتوجهی نیز به همراه دارد. الگوریتمها میتوانند برای هدایت کاربران به محصولات خاص، هدفگیری سیاسی، تبعیض قیمتی استفاده شوند. پیشتر نیز دادههای تبلیغاتی با اتهامات نقض حقوق مدنی مرتبط بوده است.
چگونه از ردیابی کاربران توسط TikTok محافظت کنیم؟
توقف کامل جریان داده دشوار است. با این حال چند اقدام ساده میتواند سطح محافظت را افزایش دهد.
از مرورگرهای متمرکز بر حریم خصوصی استفاده کنید
برخی یافتههای دانشگاهی نشان میدهد Google Chrome نسبت به رقبا داده بیشتری افشا میکند. مرورگرهایی مانند DuckDuckGo، Brave گزینههای مناسبتری محسوب میشوند. Firefox، Safari نیز انتخابهای بهتری نسبت به Chrome هستند.
افزونههای مسدودکننده ردیاب نصب کنید
- Disconnect
- DuckDuckGo
- Privacy Badger
- Ghostery
برخی مسدودکنندههای تبلیغات مانند uBlock Origin، AdBlock Plus نیز بخشی از جمعآوری داده را محدود میکنند. نصب افزونههای نامعتبر توصیه نمیشود.
کاربران TikTok میتوانند از طریق تنظیمات داخل اپلیکیشن دادههای پیکسل را پاک کنند. افرادی که حساب ندارند نیز امکان درخواست حذف اطلاعات خود از شرکت را دارند.
راهحل نهایی چیست؟
کارشناسان تأکید میکنند شرکتها از روشهای دیگری نیز برای انتقال مستقیم داده از سرورهای خود به غولهای فناوری استفاده میکنند که شناسایی آن برای کاربر بسیار دشوار است.
به گفته Dolanjski، استفاده نکردن از اطلاعات شخصی یکسان در سرویسهای مختلف، محدود کردن ردپای دیجیتال میتواند دفاع مؤثری باشد.
Garcia میگوید: «این مسئله فقط مربوط به TikTok نیست. مشکل، کل اکوسیستم فناوری تبلیغات است. تغییر واقعی تنها با قوانین قویتر حریم خصوصی، فشار عمومی امکانپذیر خواهد بود.»
کارشناسان معتقدند اگر کاربران اهمیت حریم خصوصی را به قانونگذاران نشان دهند، میتوان قواعد اقتصاد داده را تغییر داد.
جمعبندی: ردیابی کاربران توسط TikTok تا کجا پیش میرود؟
ردیابی کاربران توسط TikTok نشان میدهد مرز میان اپلیکیشنها، وبسایتها عملاً از بین رفته است. حتی بدون نصب برنامه نیز ممکن است دادههای حساس شما منتقل شود. آگاهی، استفاده از ابزارهای محافظتی، مطالبه قوانین سختگیرانهتر مهمترین راهکارها برای حفظ حریم خصوصی هستند.
نظر شما چیست؟
آیا نگران ردیابی آنلاین هستید؟ دیدگاه خود را در بخش نظرات بنویسید، این مطلب را با دوستانتان به اشتراک بگذارید، مقالههای مرتبط درباره امنیت دیجیتال را نیز مطالعه کنید.
