دیجیتال یورو در اتحادیه اروپا با یک مانع سیاسی جدی روبهرو شده است. پروژهای که قرار بود گامی بزرگ در تحول نظام پرداخت اروپا باشد، اکنون به دلیل اختلافات داخلی در پارلمان اروپا در وضعیت تعلیق قرار دارد. شکلگیری یک «بلوک اقلیت» توسط گزارشگر پرونده، مسیر دستیابی به اجماع را عملاً مسدود کرده است.
اختلافات سیاسی، عامل توقف پروژه دیجیتال یورو
در پارلمان اروپا، روند تصویب مقررات مربوط به دیجیتال یورو با تأخیر تازهای مواجه شده است. فرناندو ناوارهته روخاس، نماینده اسپانیایی و عضو حزب مردم اروپا، به عنوان گزارشگر این پرونده مسئول هدایت متن قانونگذاری و ایجاد اجماع میان گروههای سیاسی است.
با این حال، تشکیل یک بلوک اقلیت با همکاری گروههای راست افراطی باعث شده اکثریت قابل اتکایی پیرامون متن پیشنهادی شکل نگیرد. پیشنویس جدید نیز در مقایسه با طرح اولیه کمیسیون اروپا، دامنه پروژه را محدودتر کرده است.
مدل آنلاین یا آفلاین؟ محور اصلی اختلاف
پیشنهاد بروکسل بر ایجاد نوعی پول نقد دیجیتال تأکید دارد که هم به صورت آنلاین، هم به صورت آفلاین قابل استفاده باشد. این مدل ترکیبی، هسته اصلی چشمانداز کمیسیون اروپا را تشکیل میدهد.
اما گزارشگر پرونده تنها از مدل آفلاین حمایت میکند. این رویکرد بهطور مستقیم با طرح اصلی کمیسیون در تضاد است. به گفته منابع پارلمانی، اصلاحات پیشنهادی به حدی محدودکننده است که برای گروههای حامی برنامه کمیسیون «غیرقابل قبول» تلقی میشود.
جلسات بینتیجه، رأیگیری در هالهای از ابهام
در نشست روز پنجشنبه، نمایندگان پس از بحثهای پرتنش تلاش کردند اختلافات را کاهش دهند. با این حال برخی شرکتکنندگان اعلام کردند متن پیشنهادی «هیچ پیشرفتی ندارد».
نشست بعدی برای ۱۰ مارس برنامهریزی شده است. رأیگیری که قرار بود در ماه مه برگزار شود، احتمالاً به تعویق خواهد افتاد.
کشورهای عضو اتحادیه اروپا مواضع خود را در چارچوب شورای اتحادیه اروپا تصویب کردهاند. اما بدون دریافت مجوز رسمی مذاکره از پارلمان، این مقررات نمیتواند وارد مرحله بعدی شود.
حمایت کلی پارلمان از دیجیتال یورو
با وجود تنشهای اخیر، پارلمان اروپا پیشتر نشانههایی از حمایت گسترده نسبت به دیجیتال یورو ارائه داده بود.
در ۱۰ فوریه، نمایندگان هنگام تصویب گزارش سالانه بانک مرکزی اروپا، دو اصلاحیه در حمایت از این پروژه را نیز تأیید کردند. مخالفتها عمدتاً از سوی برخی نمایندگان میانهرو، گروههای راست افراطی مطرح شد.
حتی در درون حزب مردم اروپا نیز اختلافنظر وجود دارد. بهویژه هیئت آلمانی تحت تأثیر فشارهای برلین از این پروژه حمایت قویتری نشان میدهد. لارس کلینگبایل، معاون صدراعظم آلمان، در اواسط فوریه اعلام کرد مخالفت با دیجیتال یورو به اروپا آسیب میزند.
دیجیتال یورو چیست؟ تحول در نظام پرداخت اروپا
دیجیتال یورو نوعی پول نقد الکترونیکی است که قرار است توسط بانک مرکزی اروپا منتشر شود. این پروژه در شرایطی اهمیت بیشتری یافته که تنشهای اقتصادی میان اتحادیه اروپا، ایالات متحده افزایش یافته است.
یکی از محورهای اصلی بحث، وابستگی اروپا به غولهای پرداخت آمریکایی مانند ویزا، مسترکارت است. این دو شرکت بخش بزرگی از پرداختهای روزمره کارتی در اروپا را پشتیبانی میکنند. بر اساس دادههای سال ۲۰۲۵ بانک مرکزی اروپا، حدود ۶۱ درصد پرداختهای کارتی در اتحادیه اروپا از طریق این دو شرکت انجام میشود، تقریباً تمام پرداختهای فرامرزی نیز به زیرساخت آنها وابسته است.
هدف پروژه، ایجاد یک ابزار پرداخت عمومی دیجیتال در کنار اسکناسها، خدمات بانکی تجاری است. حامیان این طرح معتقدند دیجیتال یورو به شهروندان امکان دسترسی مستقیم به پول دیجیتال «عمومی» را میدهد؛ امکانی که در حال حاضر عمدتاً از طریق پول نقد فیزیکی فراهم است.
کیف پول دیجیتال، حریم خصوصی کاربران
طبق پیشنهاد کمیسیون اروپا، کاربران یک کیف پول دیجیتال خواهند داشت که هم برای پرداختهای آنلاین، هم آفلاین قابل استفاده است. این سیستم بهگونهای طراحی شده که تراکنشها قابل ردیابی مستقیم نباشند و حریم خصوصی حفظ شود.
آینده دیجیتال یورو چه خواهد شد؟
سرنوشت دیجیتال یورو اکنون بیش از هر زمان دیگری به تحولات سیاسی در پارلمان اروپا وابسته است. اگر اجماع شکل نگیرد، پروژهای که قرار بود نماد استقلال مالی اروپا باشد، ممکن است با تأخیر طولانیمدت روبهرو شود.
در مقابل، دستیابی به توافق میتواند مسیر تازهای برای کاهش وابستگی به زیرساختهای پرداخت خارجی، تقویت حاکمیت پولی اروپا هموار کند.
جمعبندی
دیجیتال یورو در نقطهای حساس قرار دارد. اختلاف بر سر مدل اجرایی، رقابتهای سیاسی، دغدغههای حریم خصوصی آینده این پروژه را در هالهای از ابهام قرار داده است. با این حال اهمیت راهبردی آن برای اقتصاد اروپا همچنان پابرجاست.
نظر شما چیست؟
آیا دیجیتال یورو میتواند وابستگی اروپا به شرکتهای پرداخت خارجی را کاهش دهد؟ دیدگاه خود را در بخش نظرات با ما به اشتراک بگذارید، این مقاله را برای علاقهمندان اقتصاد دیجیتال ارسال کنید.
