بسیاری از مسافران مکرراً تجربه آن حس ناخوشایند را داشتهاند که هنگام انتظار برای آمدن چمدانشان روی نوار نقاله، دلشوره میگیرند و از گم شدن، تأخیر یا آسیب دیدن آن نگران میشوند. اما حقیقت این است که تنها تعداد اندکی از چمدانها واقعاً گم، تأخیر خورده، دزدیده یا آسیب میبینند.
بر اساس گزارش Globe Baggage شرکت SITA، در سال ۲۰۲۴، به طور متوسط ۶.۳ چمدان از هر هزار مسافر در سطح جهان بهدرستی مدیریت نشدند. در ایالات متحده، این رقم برای خطوط هوایی آمریکایی بهتر بود و تنها ۵.۵ چمدان از هر هزار مسافر دچار مشکل شدند.
اما وقتی چمدانی واقعاً به دست صاحبش نمیرسد، سرنوشت آن چیست؟ پاسخ شامل یک دوره انتظار ۹۰ روزه و در نهایت انتقال به یک مرکز عظیم مرتبسازی در ایالت آلاباما است.
دوره ۹۰ روزه
اکثر چمدانها به سرعت به صاحبانشان بازمیگردند. سونی هود، مدیر ارشد روابط عمومی شرکت Unclaimed Baggage که تنها خردهفروشی رسمی چمدانهای گمشده در آمریکا است، میگوید: «۹۹.۵ درصد چمدانها فوراً به صاحب خود بازمیگردند. برای چمدانهایی که باز نمیگردند، استاندارد صنعت هواپیمایی حکم میکند که حداقل ۹۰ روز بهعنوان چمدان گمشده در نظر گرفته شوند تا رسماً به آنها عنوان ‘unclaimed’ داده شود.»
هود توضیح میدهد که خطوط هوایی در طول این ۹۰ روز پیگیری گستردهای انجام میدهند و نرخ موفقیت بسیار بالایی دارند. کمتر از ۰.۰۳ درصد چمدانهای ثبتشده به طور دائمی گم میشوند، یعنی تقریباً سه چمدان از هر ۱۰ هزار چمدان.
چرا چمدانها گم میشوند
برخی خطوط هوایی از فناوریهای جدید برای کاهش تعداد چمدانهای گمشده استفاده میکنند. ایرکانادا، دلتا و یونایتد ایرلاینز، امکان ردیابی AirTag اپل را به اپلیکیشن خود اضافه کردهاند تا مسافران بتوانند موقعیت دستگاه خود را مستقیماً با خطوط هوایی به اشتراک بگذارند. این ویژگی به کارکنان زمینی کمک میکند تا چمدانهای گمشده را سریعتر پیدا کنند و تعداد چمدانهای وارد سیستم Unclaimed کاهش یابد.
با این حال، همه گم شدنها تصادفی نیست. ایوان اوشان، وکیل هواپیمایی با بیش از ۲۰ سال تجربه، میگوید: «گاهی به دلیل الزامات توزیع وزن در بارگیری هواپیما، چمدانها عمداً از بارگیری خارج میشوند تا شرایط ایمنی رعایت شود. در شرایطی که کارکنان زمینی تحت فشار هستند، سرعت اغلب بر دقت غلبه میکند و همین باعث بروز مشکل میشود.»
حقوق مسافران
درک نحوه دریافت غرامت میتواند پیچیده باشد و داشتن مستندات مناسب بسیار مهم است. اوشان توصیه میکند: «مسافران فکر میکنند بیمه مسافرتی تمام چمدانهای گمشده را پوشش میدهد، اما بیشتر بیمهها استثناهای زیادی دارند. قرارداد تحویل چمدان، اختیار زیادی به خطوط هوایی میدهد و به چالش کشیدن تصمیم آنها نیازمند آگاهی از قانون قراردادها و مقررات هوانوردی است.»
مسافران باید از اقلام با ارزش رسید داشته باشند و قبل از تحویل عکس بگیرند. اقلامی که ارزش آنها بیشتر از سقف مسئولیت استاندارد خط هوایی است باید اعلام شوند. اگرچه احتمال گم شدن دائمی پایین است، این اقدامات از داراییها محافظت میکند.
بعد از ۹۰ روز
پس از گذشت دوره ۹۰ روزه و در صورتی که صاحب چمدان پیدا نشود، خطوط هوایی چمدان را بهطور رسمی بهعنوان ضرر اعلام میکنند. هود میگوید: «در این مرحله، شرکت Unclaimed Baggage وارد عمل میشود. ما چمدانهای باقیمانده را خریداری میکنیم و به مرکز خود در اسکاتسبورو، آلاباما میآوریم، جایی که همه اقلام باز و بررسی میشوند تا دوباره به فروش، بازیافت یا اهدا برسند.»
فرآیند مرتبسازی
در مرکز Unclaimed Baggage، هر چمدان توسط کارکنان آموزشدیده باز میشود و اقلام آن به سه دسته اصلی تقسیم میشوند: فروش، بازیافت یا اهدا از طریق بنیاد خیریه شرکت به نام Reclaimed For Good. تجهیزات الکترونیکی تست و پاکسازی میشوند و لباسها شسته میشوند. اقلامی که قابل فروش نیستند اما هنوز کاربردیاند اهدا میشوند و تنها بخش کمی به دلیل مسائل بهداشتی یا ایمنی دور ریخته میشوند.
هود تأکید میکند که تصور عمومی درباره بیتوجهی خطوط هوایی به بازگرداندن چمدانها نادرست است: «در واقع، خطوط هوایی سخت تلاش میکنند تا چمدانها به صاحبانشان برسد. یک فرایند پیگیری چندمرحلهای و دقیق وجود دارد و بیش از ۹۹.۹۷ درصد چمدانها به صاحبانشان بازمیگردند. نقش ما ارائه راهحل مسئولانه و پایدار برای اقلام گمشده است.»
