- افراد مبتلا به سرطان معده یا روده بزرگ شاخص دهان به مدفوعی ۲.۶ تا ۳ برابر بیشتر از افراد سالم داشتند.
- مدل مبتنی بر نمونه دهان‌شویه توانست ۹۲.۹ درصد موارد سرطان روده بزرگ را شناسایی کند، در حالی که آزمایش استاندارد مدفوع این رقم را ۶۱.۰ درصد نشان داد.
- آزمایش دهان‌شویه هنوز برای استفاده بالینی آماده نیست و به مطالعات بزرگ‌تر روی افراد فاقد تشخیص سرطان نیاز دارد.
غربالگری سرطان معده یا روده بزرگ معمولاً به یکی از دو روش انجام می‌شود. در روش نخست، پزشک با استفاده از آندوسکوپ از طریق گلو یا مسیر پایینی دستگاه گوارش را بررسی می‌کند. روش دیگر نیز دریافت نمونه مدفوع و ارسال آن در یک لوله پلاستیکی برای آزمایش است.
هر دو روش می‌توانند سرطان را شناسایی کنند اما بسیاری از افراد همچنان از انجام غربالگری خودداری می‌کنند.
اکنون یک مطالعه جدید نشان داده است که ترکیب باکتری‌های موجود در دهان یک فرد می‌تواند به شناسایی هر دو نوع سرطان کمک کند. نکته مهم این است که برای این کار تنها به یک نمونه دهان‌شویه نیاز است.
باکتری‌های دهان چه ارتباطی با سرطان معده و روده دارند؟
این پژوهش را Jihyun F. Kim از Yonsei University در سئول رهبری کرد. این پروژه از دانسته‌های قبلی درباره ارتباط میکروب‌های دهان با دستگاه گوارش شکل گرفت.
کیم توضیح داد که بسیاری از گونه‌های میکروبی مرتبط با دهان در روده نیز وجود دارند و ممکن است در آنجا رشد کنند.
او گفت این مشاهدات باعث شد پژوهشگران بررسی کنند آیا میکروب‌های دهان در افراد مبتلا به سرطان به شکل متفاوتی وارد دستگاه گوارش می‌شوند و در آنجا باقی می‌مانند یا خیر.
نمونه دهان و مدفوع ۵۰۷ داوطلب بررسی شد
تیم کیم ۵۰۷ داوطلب را در کره جنوبی انتخاب کرد. هر داوطلب یک نمونه دهان‌شویه و یک نمونه مدفوع ارائه داد. نمونه‌ها برای همه افراد با یک روش یکسان جمع‌آوری شدند.
این گروه شامل افراد مختلفی بود:
- ۱۲۹ فرد سالم
- ۲۱۵ فرد مبتلا به یک اختلال متابولیک مانند فشار خون بالا، کلسترول بالا یا دیابت نوع ۲
- ۷۷ فرد مبتلا به سرطان معده
- ۸۶ فرد مبتلا به سرطان روده بزرگ
تمام افراد مبتلا به سرطان نمونه‌های خود را پیش از آغاز درمان ارائه کردند.
پژوهشگران باکتری‌های موجود در ۱٬۰۱۰ نمونه را توالی‌یابی کردند. از میان ۵۰۷ داوطلب، نمونه‌های قابل استفاده برای ۵۰۲ نفر به دست آمد. برای هر یک از این افراد یک نمونه دهان و یک نمونه مدفوع از همان فرد در دسترس بود.
این موضوع به پژوهشگران اجازه داد یک مسئله مشخص را بررسی کنند: چه تعداد از سویه‌های دقیقاً یکسان باکتریایی در هر دو بخش بدن یک فرد مشاهده می‌شوند.
پژوهشگران میزان این همپوشانی را به یک عدد تبدیل کردند که شاخص دهان به مدفوع نام گرفت.
شاخص دهان به مدفوع در بیماران سرطانی بیشتر بود
افراد مبتلا به سرطان معده یا سرطان روده بزرگ شاخص دهان به مدفوعی داشتند که ۲.۶ تا ۳ برابر بیشتر از افراد سالم بود.
افراد مبتلا به اختلالات متابولیک چنین افزایش مشابهی را نشان ندادند. این موضوع با وجود آن بود که بسیاری از این افراد مشکلات سلامتی مشترکی با بیماران سرطانی داشتند.
این تفاوت حتی پس از آنکه پژوهشگران میزان مصرف نوشیدنی‌ها، دفعات ورزش و وزن افراد را نیز در نظر گرفتند، همچنان وجود داشت.
Sun Ha Jee از Yonsei University گفت جهت کلی این نتیجه منطقی به نظر می‌رسید اما برخی جزئیات با انتظارات اولیه تیم پژوهشی تفاوت داشت.
جی توضیح داد که وجود باکتری‌های مرتبط با دهان در روده بیماران سرطانی کاملاً غیرمنتظره نبود. با این حال، پژوهشگران انتظار نداشتند که شدت این سیگنال در گروه‌های مختلف بیماری تا این اندازه متفاوت باشد. همچنین میزان قابل شناسایی بودن این سیگنال تنها در نمونه‌های دهانی و وابستگی آن به نحوه نمایش ویژگی‌های میکروبی از جمله مواردی بود که کمتر پیش‌بینی شده بود.
آزمایش دهان‌شویه موارد بیشتری از سرطان را شناسایی کرد
تیم کیم نتایج خود را با آزمایش خون مخفی در مدفوع مقایسه کرد. این آزمایش یکی از روش‌های استاندارد نمونه مدفوع برای غربالگری سرطان است.
برای شناسایی سرطان روده بزرگ، مدل‌هایی که بر اساس داده‌های دهان‌شویه ساخته شده بودند توانستند ۹۲.۹ درصد موارد را به‌درستی شناسایی کنند.
در مقابل، آزمایش استاندارد مدفوع تنها ۶۱.۰ درصد از همان موارد را شناسایی کرد.
این تفاوت با وجود آن مشاهده شد که تنها بخش کوچکی از سویه‌های باکتریایی موجود در دهان یک فرد در روده او نیز دیده می‌شدند.
تیم پژوهشی همین روش را روی گروه‌های جداگانه دیگری از داوطلبان نیز آزمایش کرد و نتیجه مشابهی به دست آمد.
Yong Chan Lee از Yonsei University College of Medicine گفت قابل توجه بود که اطلاعات مرتبط با سرطان تنها از طریق نمونه‌های دهانی قابل استخراج بود.
او توضیح داد که اگرچه تنها بخش کوچکی از انواع باکتریایی دهان در روده نیز شناسایی شدند، مدل‌هایی که فقط بر اساس ویژگی‌های دهانی ساخته شده بودند توانستند بیماران مبتلا به سرطان را از افراد سالم در چندین گروه مستقل تشخیص دهند.
چرا باکتری‌های دهان می‌توانند وارد روده شوند؟
بدن چندین مکانیسم دفاعی دارد که معمولاً مانع رسیدن باکتری‌های دهان به بخش پایینی دستگاه گوارش می‌شوند.
- بزاق حاوی آنزیم‌هایی است که برای مقابله با باکتری‌ها طراحی شده‌اند.
- اسید معده بیشتر میکروب‌هایی را که همراه با غذا یا بزاق بلعیده می‌شوند از بین می‌برد.
- باکتری‌های ساکن روده با میکروب‌های تازه‌وارد رقابت می‌کنند و مانع استقرار آنها می‌شوند.
این رقابت میان میکروب‌های روده در پژوهش‌های دیگر نیز با ایمنی ضدسرطان ارتباط داشته است.
یک مطالعه جداگانه نیز ویروسی پنهان را شناسایی کرده است که درون میکروب‌های روده بزرگ حرکت می‌کند و در کنار سرطان روده بزرگ بیشتر دیده می‌شود.
التهاب می‌تواند این سدهای دفاعی را تضعیف کند. اختلال در سیستم ایمنی نیز می‌تواند همین اثر را داشته باشد.
وقتی این موانع ضعیف می‌شوند، باکتری‌هایی که در ابتدا در دهان زندگی می‌کردند ممکن است در روده مستقر شوند و در آنجا باقی بمانند.
این مسئله می‌تواند یکی از دلایل افزایش شاخص دهان به مدفوع در افراد مبتلا به سرطان باشد.
آزمایش دهان‌شویه هنوز به بررسی‌های بیشتری نیاز دارد
این مطالعه فقط افرادی را بررسی کرد که پیش از انجام پژوهش تشخیص سرطان برای آنها ثبت شده بود. بنابراین هنوز مشخص نیست که آیا شاخص بالای دهان به مدفوع پیش از ایجاد سرطان نیز دیده می‌شود یا اینکه این شاخص تنها پس از شکل‌گیری سرطان افزایش پیدا می‌کند.
تیم پژوهشی قصد دارد مطالعه‌ای پیگیری را روی افرادی انجام دهد که هنوز تشخیص سرطان ندارند.
پژوهشگران همچنین می‌خواهند نسخه‌ای از این آزمایش را توسعه دهند که به جای یک ژن نشانگر، بخش بیشتری از ژنوم باکتری‌ها را بررسی کند.
این پژوهش‌ها می‌توانند به روشن شدن یک پرسش مهم کمک کنند: آیا افزایش انتقال و اشتراک میکروب‌ها خطر ابتلا به سرطان را افزایش می‌دهد، آیا سرطان شرایطی ایجاد می‌کند که باکتری‌های بیرونی راحت‌تر وارد روده شوند، یا اینکه هر دو فرایند هم‌زمان اتفاق می‌افتند.
این روش چه زمانی وارد غربالگری سرطان می‌شود؟
Tae Il Kim از Yonsei University College of Medicine تأکید کرد که استفاده عملی از این روش هنوز فاصله زیادی دارد.
او گفت پیش از آنکه چنین آزمایشی در عمل مورد استفاده قرار گیرد، باید مطالعات بالینی روی جمعیت‌های واقعی غربالگری انجام شود.
پژوهشگران دیگری نیز با هدف تشخیص زودهنگام سرطان از رویکرد متفاوتی استفاده می‌کنند. یکی از این مسیرها توسعه یک آزمایش خون ساده است که هدف آن شناسایی سرطان سال‌ها پیش از ظاهر شدن علائم است.
اگر آزمایش دهان‌شویه در مطالعات بزرگ‌تر نیز نتایج فعلی را تکرار کند، می‌تواند به‌ویژه برای سرطان معده یک خلأ مهم در غربالگری را پوشش دهد.
بر اساس اعلام American Cancer Society، در حال حاضر هیچ گروه پزشکی بزرگ در ایالات متحده غربالگری معمول سرطان معده را برای افرادی که در معرض خطر بالاتر از میانگین نیستند، توصیه نمی‌کند.
مطالعه درباره باکتری دهان و سرطان در کجا منتشر شده است؟
مطالعه کامل در مجله علمی Cell Host & Microbe منتشر شده است.
سؤالات متداول
آیا باکتری‌های دهان می‌توانند سرطان را تشخیص دهند؟
نتایج این مطالعه نشان می‌دهد ترکیب باکتری‌های دهان می‌تواند اطلاعات مرتبط با سرطان معده و روده بزرگ را آشکار کند. با این حال، این روش هنوز برای استفاده بالینی تأیید نشده است.
آزمایش دهان‌شویه برای سرطان روده چقدر دقیق بود؟
مدل‌های مبتنی بر داده‌های دهان‌شویه توانستند ۹۲.۹ درصد موارد سرطان روده بزرگ را به‌درستی شناسایی کنند.
آزمایش مدفوع در این مطالعه چقدر موفق بود؟
آزمایش استاندارد خون مخفی در مدفوع توانست ۶۱.۰ درصد از همان موارد سرطان روده بزرگ را شناسایی کند.
آیا آزمایش دهان‌شویه می‌تواند سرطان را پیش از ایجاد آن تشخیص دهد؟
هنوز مشخص نیست. مطالعه فعلی افرادی را بررسی کرد که پیش از انجام پژوهش تشخیص سرطان داشتند. مطالعات آینده باید مشخص کنند آیا این شاخص پیش از ایجاد سرطان نیز افزایش پیدا می‌کند یا خیر.
آیا آزمایش دهان‌شویه در حال حاضر برای غربالگری سرطان استفاده می‌شود؟
خیر. پژوهشگران تأکید کرده‌اند که پیش از استفاده عملی از این روش، مطالعات بالینی در جمعیت‌های واقعی غربالگری ضروری است.
جمع‌بندی
این پژوهش نشان می‌دهد باکتری دهان و سرطان ممکن است ارتباط مهمی با یکدیگر داشته باشند. نمونه دهان‌شویه در این مطالعه توانست اطلاعات قابل توجهی درباره سرطان معده و روده بزرگ ارائه کند و برای شناسایی سرطان روده بزرگ عملکرد بهتری از آزمایش استاندارد مدفوع نشان داد.
با این حال، هنوز نمی‌توان از این روش به‌عنوان یک آزمایش تشخیصی یا غربالگری معمول استفاده کرد. مطالعات آینده باید مشخص کنند که آیا تغییرات باکتریایی دهان می‌توانند پیش از بروز سرطان نیز قابل شناسایی باشند.
اگر این پژوهش را مفید می‌دانید، آن را با افرادی که به موضوع تشخیص زودهنگام سرطان و روش‌های جدید غربالگری علاقه‌مند هستند، به اشتراک بگذارید.
