جهانی که با صندوقهای پرداخت خودکار، GPS، اپلیکیشنهای تحویل کالا، صفحهنمایشها ساخته شده، ممکن است بهطور نامحسوس میزان مکالمه واقعی ما در طول روز را کاهش داده باشد.
یک مطالعه جدید نشان میدهد که تعداد کلمات گفتهشده روزانه برای سالها در حال کاهش بوده است؛ بهطور متوسط سالانه ۳۳۸ کلمه کمتر، در بازهای حداقل ۱۵ ساله.
این عدد در نگاه اول کوچک به نظر میرسد، اما در زندگی واقعی معنای متفاوتی دارد: گفتوگوهای کوتاه کمتر، احوالپرسیهای ساده کمتر، لحظات کوچکی که روز ما را به هم متصل میکنند، کمتر شدهاند.
کاهش چشمگیر تعداد کلمات گفتهشده در روز
ماتیاس مِهل، استاد روانشناسی در دانشگاه آریزونا که روی ارتباطات روزمره مطالعه میکند، اصلاً قصد نداشت چنین روندی را کشف کند.
این نتیجه زمانی ظاهر شد که او به همراه همکارانش تلاش میکردند مطالعه معروف سال ۲۰۰۷ او را درباره میزان صحبت کردن زنان و مردان بازتولید کنند.
مِهل میگوید این پروژه در ابتدا یک بازتولید ساده بود. او با والریا فایفر، استادیار دانشگاه میزوری-کانزاس سیتی و نویسنده اصلی این مطالعه همکاری میکرد؛ کسی که به مجموعهای غنی از دادههای ضبطشده از زندگی واقعی دسترسی داشت.
او توضیح میدهد: «ما در حال بازتولید مقالهای درباره تفاوتهای جنسیتی در تعداد کلمات گفتهشده روزانه بودیم. همکارم، والریا فایفر، نتایج تحلیلها را با همان روش سال ۲۰۰۷ اما با ۲۲۰۰ شرکتکننده جدید از ۲۲ مطالعه به من نشان داد.»
«میانگین تعداد کلمات روزانه حدود ۱۲۷۰۰ کلمه بود. در حالی که در سال ۲۰۰۷ این عدد ۱۵۹۰۰ بود. ابتدا فکر کردم اشتباهی رخ داده است. اما همه چیز دوباره بررسی شد و نتیجه تأیید شد. چیزی واقعاً تغییر کرده بود.»
این اختلاف چند هزار کلمهای در روز، چیزی نیست که بتوان آن را به خطای محاسباتی نسبت داد.
چگونه پژوهشگران مطمئن شدند این نتیجه تصادفی نیست
یکی از دلایلی که این مطالعه را قابلاعتماد میکند، نحوه جمعآوری دادهها است. شرکتکنندگان در مطالعهای درباره «حرف زدن» حضور نداشتند، بنابراین رفتار خود را تغییر نداده بودند.
پژوهشگران دادهها را از ۲۲ مطالعه مختلف بین سالهای ۲۰۰۵ تا ۲۰۱۹ استخراج کردند که شامل حدود ۲۲۰۰ نفر بود.
مِهل توضیح میدهد: «وقتی تعداد کلمات روزانه را بر اساس سال هر مطالعه ترسیم کردیم، یک روند نزولی خطی مشاهده شد.»
«هر سال، میانگین کلمات روزانه ۳۳۸ کلمه کاهش یافته است. این یعنی از حدود ۱۶۰۰۰ کلمه در سال ۲۰۰۵ به حدود ۱۲۷۰۰ در سال ۲۰۱۹ رسیدهایم. کاهش روزانه ۳۳۸ کلمه یعنی سالانه بیش از ۱۲۰ هزار کلمه کمتر.»
الگوی جدیدی در سبک زندگی مدرن
نکته جالب این است که این مطالعات موضوعات متفاوتی داشتند؛ از سلامت، روابط گرفته تا مدیتیشن. همین موضوع این الگو را قابلتوجهتر میکند.
مِهل میگوید: «این مطالعات برای اهداف کاملاً متفاوتی انجام شده بودند؛ از کنار آمدن با سرطان سینه تا تطبیق پس از طلاق، اثرات اجتماعی مدیتیشن، پویایی روابط. هیچکدام برای بررسی میزان صحبت کردن طراحی نشده بودند.»
«شرکتکنندگان هم نمیدانستند که تعداد کلماتشان تحلیل خواهد شد، بنابراین احتمال تغییر رفتار برای تطبیق با فرضیه وجود ندارد.»
این یعنی کاهش مکالمه در پسزمینه زندگی مدرن رخ میدهد، نه در یک آزمایش کنترلشده.
کاهش مکالمات روزمره و اتفاقی
وقتی گفته میشود «ما کمتر صحبت میکنیم»، بسیاری فوراً گوشیهای هوشمند و شبکههای اجتماعی را مقصر میدانند. مِهل این را رد نمیکند، اما معتقد است داستان بزرگتر است.
او توضیح میدهد: «وقتی دادهها را بر اساس سن بررسی کردیم، افراد زیر ۲۵ سال کاهش بیشتری داشتند؛ حدود ۴۵۲ کلمه در سال، در حالی که این عدد برای افراد بالاتر از ۲۵ سال حدود ۳۱۴ کلمه بود.»
«اما نکته مهم این است که افراد مسنتر هم کمتر صحبت میکنند. این نشان میدهد موضوع گستردهتر است. ما بسیاری از مکالمات کوچک و اتفاقی را از دست دادهایم؛ درخواست کمک از فروشنده، پرسیدن آدرس از یک غریبه، گپ زدن با همسایه.»
در واقع، زندگی روزمره قبل از اتوماسیون پر از این تعاملات کوچک بود. اکنون دیگر نیازی به پرسیدن، تماس گرفتن یا حتی صحبت کردن در بسیاری از موقعیتها نیست.
آیا پیامک میتواند جای مکالمه را بگیرد؟
مِهل در اینجا محتاط است. ممکن است مجموع کلمات ارتباطی کاهش نیافته باشد، حتی با در نظر گرفتن پیامهای متنی افزایش یافته باشد.
اما او تأکید میکند که مکالمه فقط تعداد کلمات نیست. لحن، زمانبندی، مکثها، خنده، گرما، همه اینها بخشی از ارتباط انسانی هستند.
او میگوید: «اینکه آیا افرادی که بیشتر پیام میدهند اما کمتر صحبت میکنند، از نظر اجتماعی وضعیت بهتری دارند یا نه، هنوز مشخص نیست. نمیتوان این دو را معادل دانست.»
جهان پس از همهگیری
دادههای این مطالعه تا سال ۲۰۱۹ ادامه دارد؛ درست قبل از همهگیری کرونا که رفتار اجتماعی را تغییر داد.
مِهل نسبت به تغییر روند خوشبین نیست: «تعجب میکنم اگر این روند معکوس شده باشد. همهگیری بسیاری از عواملی را که افراد را از نظر اجتماعی دور میکردند، تشدید کرد.»
به نظر میرسد جهان پس از ۲۰۱۹ حتی بیشتر به سمت تعاملات کمتماس حرکت کرده است.
پیامدهای کاهش مکالمه روزانه
موضوع فقط سکوت نیست. مسئله از دست دادن تعاملات کوچک و روزمره است که حس دیده شدن، تعلق، ارتباط اجتماعی را ایجاد میکردند.
مِهل توضیح میدهد: «مسئول بهداشت عمومی آمریکا درباره اپیدمی تنهایی صحبت کرده است. آنچه ما میبینیم، شاید نشانهای ظریف اما قابل اندازهگیری از همین موضوع باشد.»
«این ۳۳۸ کلمه یک مکالمه طولانی نیست که حذف شده باشد. اینها در طول روز، در لحظات کوچک پخش شدهاند؛ مکالمه کوتاه با صندوقدار، برخورد با همسایه، پرسیدن آدرس از یک غریبه. حذف این لحظات هم جمع میشود.»
به بیان دیگر، این تحقیق فقط درباره حرف زدن نیست؛ درباره چیزی است که مکالمه نمایندگی میکند: ارتباط اجتماعی ساده، گرمای انسانی، چسب نامرئی که جامعه روزمره را کنار هم نگه میدارد.
جمعبندی
کاهش مکالمه روزانه نشاندهنده تغییر عمیق در سبک زندگی مدرن است؛ جایی که تعاملات کوچک انسانی بهتدریج جای خود را به ارتباطات دیجیتال دادهاند.
نظر شما چیست؟ آیا شما هم کمتر از قبل صحبت میکنید؟ تجربهتان را با ما به اشتراک بگذارید.