- پروژه دریای سرخ عربستان شامل بیش از ۹۰ جزیره بکر است و توسعه تنها در ۲۲ جزیره انجام می‌شود.
- این پروژه بر گردشگری احیاگر، انرژی‌های تجدیدپذیر و حفاظت فعال از محیط‌زیست تمرکز دارد.
- هدف سال ۲۰۳۰ شامل ۵۰ هتل، حدود ۸ هزار اتاق و پذیرش حدود یک میلیون بازدیدکننده سالانه است.
عربستان سعودی در حال توسعه یکی از بلندپروازانه‌ترین پروژه‌های گردشگری جهان در سواحل دریای سرخ است؛ مقصدی فوق‌لوکس که با جزایر دست‌نخورده، صخره‌های مرجانی، بیابان‌ها و کوهستان‌ها قصد دارد نگاه مسافران لوکس‌پسند جهان را به خود جلب کند. این پروژه تنها به رقابت با مالدیو فکر نمی‌کند، بلکه هدف آن تعریف استانداردی کاملاً جدید برای گردشگری لوکس بین‌المللی است.
برخلاف بسیاری از مقاصد ساحلی، پروژه دریای سرخ تنها بر سواحل سفید و آب‌های فیروزه‌ای تکیه ندارد. تنوع طبیعی کم‌نظیر، حفاظت از محیط‌زیست، گردشگری احیاگر، امکانات لوکس و تجربه‌های متفاوت، مهم‌ترین ویژگی‌هایی هستند که این پروژه را از سایر مقاصد گردشگری متمایز می‌کنند.
پروژه دریای سرخ؛ استانداردی تازه در گردشگری لوکس
وقتی صحبت از مقصدی لوکس در کنار دریا به میان می‌آید، معمولاً نخستین تصویری که در ذهن بسیاری از افراد شکل می‌گیرد، کشور مالدیو است؛ آب‌های شفاف فیروزه‌ای، سواحل سفیدرنگ و ویلاهایی که روی آب ساخته شده‌اند.
عربستان سعودی نیز قصد دارد از همین تصویر ذهنی الهام بگیرد، اما هدف این کشور بسیار فراتر از آن است.
در امتداد سواحل غربی این کشور، یکی از جاه‌طلبانه‌ترین پروژه‌های گردشگری جهان با نام The Red Sea در حال شکل‌گیری است؛ پروژه‌ای فوق‌لوکس که می‌خواهد به معیار جدیدی برای صنعت گردشگری بین‌المللی تبدیل شود.
این مجموعه مساحتی برابر با ۲۸ هزار کیلومتر مربع را در بر می‌گیرد و شامل مجمع‌الجزایری متشکل از بیش از ۹۰ جزیره بکر و دست‌نخورده است.
با این حال، به‌منظور حفاظت از اکوسیستم طبیعی منطقه و حفظ ماهیت انحصاری پروژه، توسعه گردشگری تنها در ۲۲ جزیره مجاز خواهد بود.
استیون چیزبرو (Stephen Cheesebrough)، مدیر توسعه شرکت Red Sea Global، در گفت‌وگو با Euronews می‌گوید:
«ما متعهد به حفاظت، نگهداری و حفظ محیط‌زیست طبیعی این منطقه هستیم.»
چرا پروژه دریای سرخ فقط یک «مالدیو دیگر» نیست؟
مقایسه این پروژه با مالدیو تقریباً اجتناب‌ناپذیر است. با این حال، استیون چیزبرو معتقد است مقصد جدید عربستان تجربه‌ای ارائه می‌دهد که یافتن نمونه مشابه آن در جهان بسیار دشوار است.
او می‌گوید:
«درست است که این جزایر ممکن است شما را به یاد مالدیو بیندازند؛ با آب‌های زلال و سواحل سفیدرنگ. اما شباهت‌ها دقیقاً در همین نقطه پایان می‌یابد.»
وی ادامه می‌دهد:
«چشم‌اندازهای طبیعی ما بسیار متنوع‌تر هستند. علاوه بر جزایر، کوهستان، آتشفشان، بیابان و کیلومترها خط ساحلی تقریباً دست‌نخورده در اختیار داریم. یک گردشگر می‌تواند صبح در میان صخره‌های مرجانی غواصی کند، همان روز بعدازظهر راهی بیابان شود یا شام خود را در ارتفاعات کوهستان صرف کند. تعداد بسیار کمی از مقاصد گردشگری جهان چنین تنوعی از تجربه‌ها را در محدوده‌ای فشرده ارائه می‌دهند.»
ترکیب دریا، کوهستان و بیابان؛ مزیت رقابتی عربستان
همین تضاد میان دریا، کوهستان و بیابان یکی از مهم‌ترین مزیت‌هایی است که عربستان سعودی امیدوار است آن را به نقطه تمایز خود نسبت به سایر مقاصد لوکس در اقیانوس هند و منطقه کارائیب تبدیل کند.
سواحل دریای سرخ عربستان با برخورداری از یک هزار و ۸۰۰ کیلومتر خط ساحلی بکر، صخره‌های مرجانی تقریباً دست‌نخورده و یکی از ارزشمندترین اکوسیستم‌های دریایی جهان، قصد دارد گردشگرانی را جذب کند که پیش‌تر از مقاصد لوکس شناخته‌شده بازدید کرده‌اند و اکنون به دنبال تجربه‌ای متفاوت هستند.
گردشگری احیاگر؛ فراتر از پایداری محیط‌زیستی
پروژه دریای سرخ عربستان تنها بر مفهوم لوکس بودن تمرکز ندارد، بلکه یکی از محورهای اصلی آن «گردشگری احیاگر» یا Regenerative Tourism است؛ رویکردی که یک گام فراتر از گردشگری پایدار محسوب می‌شود.
در گردشگری پایدار، هدف اصلی کاهش آسیب به طبیعت است، اما گردشگری احیاگر به دنبال بهبود و بازسازی محیط‌زیست نیز هست.
استیون چیزبرو (Stephen Cheesebrough)، مدیر توسعه Red Sea Global، درباره این رویکرد می‌گوید:
«امروزه دیگر تنها محافظت از محیط‌زیست طبیعی کافی نیست؛ چالش واقعی این است که آن را بهبود دهیم.»
او اضافه می‌کند:
«هدف ما این است که نشان دهیم می‌توان یک مقصد گردشگری بزرگ ایجاد کرد و هم‌زمان محیط‌زیست را نیز ارتقا داد. موضوع فقط ساخت هتل‌های پایدار نیست، بلکه ایجاد مقصدهایی است که به‌صورت فعال به بازسازی طبیعت کمک می‌کنند.»
فناوری‌های سبز در پروژه دریای سرخ
کل مجموعه پروژه دریای سرخ بر پایه استفاده از انرژی‌های تجدیدپذیر فعالیت خواهد کرد. همچنین سیستم‌های بازیافت آب در این مجموعه به کار گرفته شده‌اند تا تمامی آب مصرفی دوباره مورد استفاده قرار گیرد.
این پروژه همچنین تلاش می‌کند میزان ارسال زباله به محل‌های دفن زباله را به حداقل برساند؛ رویکردی که نشان‌دهنده تغییر نگرش در میان گردشگران لوکس جهان نیز هست.
چیزبرو در این زمینه توضیح می‌دهد:
«پس از همه‌گیری کرونا، مردم نسبت به تأثیری که سفرهایشان بر محیط‌زیست دارد، آگاهی بیشتری پیدا کرده‌اند. آن‌ها تجربه‌های فوق‌العاده می‌خواهند، اما در عین حال می‌خواهند بدانند که از مکان‌هایی بازدید می‌کنند که به سیاره زمین متعهد هستند.»
دروازه‌ای برای کشف عربستان سعودی
مقصد گردشگری دریای سرخ تنها به اقامت در هتل‌ها و استراحتگاه‌های لوکس محدود نمی‌شود. هدف شرکت Red Sea Global این است که این منطقه به نقطه شروعی برای کشف تمام ظرفیت‌های گردشگری عربستان سعودی تبدیل شود.
در حال حاضر، ۱۱ هتل در این مقصد فعال هستند و مجموعه‌های اقامتی دیگری نیز طی ماه‌های آینده افتتاح خواهند شد.
بخش مهمی از توسعه آینده پروژه در جزیره شورا (Shura Island) متمرکز است؛ جزیره‌ای که به‌عنوان قلب تپنده این پروژه طراحی شده است.
جزیره شورا؛ مرکز تجربه‌های لوکس دریای سرخ
در جزیره شورا، مجموعه‌ای از هتل‌های بین‌المللی، رستوران‌ها، فروشگاه‌ها، یک مارینا و یک زمین گلف قهرمانی ۱۸ حفره‌ای در کنار یکدیگر قرار خواهند گرفت.
این منطقه قرار است به یکی از مهم‌ترین مراکز تجربه‌های لوکس در پروژه دریای سرخ تبدیل شود و ترکیبی از اقامت، سرگرمی، ورزش و طبیعت را در اختیار گردشگران قرار دهد.
تجربه‌های ماجراجویانه برای گردشگران
علاوه بر امکانات اقامتی، پروژه دریای سرخ مجموعه‌ای از فعالیت‌های ماجراجویانه را نیز ارائه می‌دهد، از جمله:
- غواصی در آب‌های دریای سرخ
- قایقرانی
- پیاده‌روی در طبیعت
- ورزش‌های آبی
- فعالیت‌های تفریحی در منطقه جدید ADRENA
منطقه ADRENA بیش از ۲۰ فعالیت مختلف را در خود جای می‌دهد، از جمله بزرگ‌ترین استخر موج آب شور در عربستان سعودی.
هدف؛ فراتر از اقامتگاه‌های لوکس
شرکت Red Sea Global نمی‌خواهد گردشگران تنها در محدوده هتل‌ها و اقامتگاه‌های این پروژه باقی بمانند.
استیون چیزبرو تأکید می‌کند:
«بسیاری از مهمانان از The Red Sea به‌عنوان نقطه شروعی برای کشف دیگر بخش‌های عربستان سعودی استفاده می‌کنند. پس از آن، آن‌ها به العلا (AlUla)، جده (Jeddah) یا دیگر مقاصد گردشگری کشور سفر می‌کنند. ما می‌خواهیم The Red Sea به‌عنوان دروازه‌ای برای شناخت عربستان سعودی در مقیاس گسترده‌تر عمل کند.»
مقصدی برای تمام فصل‌های سال
یکی از چالش‌های اصلی پروژه دریای سرخ عربستان، تغییر این تصور است که عربستان سعودی تنها در فصل زمستان مقصد مناسبی برای سفر محسوب می‌شود. هدف این پروژه فعالیت در تمام طول سال و تبدیل شدن به مقصدی چهار فصل است.
استیون چیزبرو درباره این هدف می‌گوید:
«ما نمی‌خواهیم یک مقصد فصلی باشیم. نکته کلیدی، جذب مسافرانی است که به دنبال تجربه‌های استثنایی هستند. افرادی که به لوکس بودن علاقه دارند، اما در عین حال طبیعت، دریا، فعالیت‌های فضای باز و اصالت را نیز جست‌وجو می‌کنند.»
فرودگاه بین‌المللی دریای سرخ؛ افزایش دسترسی جهانی
فرودگاه بین‌المللی دریای سرخ (Red Sea International Airport) که در حال حاضر این منطقه را به شهرهایی مانند ریاض، جده، دبی، دوحه و میلان متصل می‌کند، از ابتدای سال ۲۰۲۶ تاکنون بیش از ۷۸ هزار مسافر را جابه‌جا کرده است.
از این تعداد، بیش از ۱۱ هزار نفر مسافر بین‌المللی بوده‌اند. همچنین این فرودگاه نزدیک به ۲ هزار حرکت هواپیما را ثبت کرده است.
با افتتاح هتل‌های جدید و توسعه بیشتر پروژه، شبکه پروازی این مقصد نیز گسترش خواهد یافت.
چیزبرو توضیح می‌دهد:
«ما در حال گفت‌وگو با چندین شرکت هواپیمایی اروپایی هستیم و هدف ما این است که شبکه پروازهای بین‌المللی را به‌تدریج توسعه دهیم. ایجاد مقصدی با این مقیاس بدون اطمینان از دسترسی آسان مسافران، معنایی نخواهد داشت.»
چشم‌انداز ۲۰۳۰؛ ۵۰ هتل و یک میلیون بازدیدکننده سالانه
پروژه دریای سرخ علاوه بر توسعه هتل‌ها و مراکز تفریحی، شامل یک بخش مسکونی قابل توجه نیز خواهد بود.
بر اساس برنامه‌ریزی انجام‌شده برای سال ۲۰۳۰، این پروژه قصد دارد مجموعه‌ای شامل موارد زیر ایجاد کند:
- ۵۰ هتل
- حدود ۸ هزار اتاق اقامتی
- بیش از هزار واحد مسکونی
- ظرفیت پذیرش حدود یک میلیون بازدیدکننده در سال
این برنامه نشان می‌دهد که عربستان سعودی قصد دارد دریای سرخ را به یکی از مهم‌ترین مقاصد گردشگری لوکس جهان تبدیل کند؛ مقصدی که تنها برای اقامت کوتاه‌مدت طراحی نشده، بلکه یک اکوسیستم کامل گردشگری، زندگی و تجربه را شکل می‌دهد.
آینده گردشگری لوکس در دریای سرخ عربستان
استیون چیزبرو درباره جایگاه آینده این پروژه می‌گوید:
«جهان همیشه به دنبال مقاصد جدید است. من واقعاً باور دارم که The Red Sea نماینده چنین مقصدی است. این فقط یک اقامتگاه لوکس دیگر نیست؛ بلکه مکانی کاملاً جدید است که در آن طبیعت، پایداری، مهمان‌نوازی و تجربه‌های منحصربه‌فرد در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند. باور دارم هر کسی که از این مکان بازدید کند، بلافاصله این موضوع را درک خواهد کرد.»
جمع‌بندی؛ پروژه دریای سرخ عربستان و آینده گردشگری پایدار
پروژه دریای سرخ عربستان تلاش می‌کند تعریف جدیدی از گردشگری لوکس ارائه دهد؛ تعریفی که تنها بر امکانات گران‌قیمت و اقامتگاه‌های ویژه تمرکز ندارد، بلکه حفاظت از طبیعت و بازسازی اکوسیستم را نیز در مرکز توجه قرار می‌دهد.
این پروژه با ترکیب جزایر بکر، صخره‌های مرجانی، کوهستان، بیابان، فناوری‌های سبز و تجربه‌های متفاوت، می‌خواهد جایگاهی مشابه یا حتی فراتر از مقاصد شناخته‌شده‌ای مانند مالدیو پیدا کند.
اگر این طرح مطابق برنامه پیش برود، عربستان سعودی نه‌تنها یک مقصد گردشگری جدید به جهان معرفی خواهد کرد، بلکه نشان خواهد داد گردشگری لوکس سطح بالا می‌تواند به یکی از ابزارهای حفاظت از ارزشمندترین اکوسیستم‌های طبیعی سیاره تبدیل شود.
برای آشنایی بیشتر با تحول صنعت گردشگری خاورمیانه و پروژه‌های بزرگ منطقه، اخبار و تحلیل‌های تخصصی مجله را دنبال کنید.
سؤالات متداول درباره پروژه دریای سرخ عربستان
پروژه دریای سرخ عربستان چیست؟
پروژه دریای سرخ یک مقصد گردشگری فوق‌لوکس در سواحل غربی عربستان سعودی است که با هدف ایجاد یک استاندارد جدید در گردشگری جهانی توسعه می‌یابد.
چند جزیره در پروژه دریای سرخ وجود دارد؟
این پروژه شامل بیش از ۹۰ جزیره بکر است، اما توسعه گردشگری تنها در ۲۲ جزیره انجام خواهد شد تا از اکوسیستم طبیعی منطقه محافظت شود.
آیا پروژه دریای سرخ فقط یک مقصد ساحلی مانند مالدیو است؟
خیر. علاوه بر جزایر و سواحل، این پروژه شامل کوهستان، بیابان، آتشفشان، فعالیت‌های ماجراجویانه و تجربه‌های متنوع طبیعی است.
گردشگری احیاگر در پروژه دریای سرخ به چه معناست؟
گردشگری احیاگر رویکردی است که علاوه بر کاهش آسیب‌های زیست‌محیطی، تلاش می‌کند به بازسازی و بهبود طبیعت نیز کمک کند.
هدف نهایی پروژه دریای سرخ تا سال ۲۰۳۰ چیست؟
هدف پروژه تا سال ۲۰۳۰ ایجاد ۵۰ هتل با حدود ۸ هزار اتاق، بیش از هزار واحد مسکونی و ظرفیت پذیرش حدود یک میلیون بازدیدکننده در سال است.
