عضلهسازی، جلوگیری از کاهش قدرت در دوران سالمندی، یا حتی جایگزینی یک وعده غذایی… استفاده از پودر پروتئین با سرعت زیادی در حال گسترش است. اما بر اساس مجموعهای از پژوهشهای علمی که توسط BBC گردآوری شده، فواید این مکملها محدود است و اثرات بلندمدت آنها همچنان در هالهای از ابهام قرار دارد.
پودرهای پروتئینی که زمانی فقط در میان بدنسازان رایج بودند، امروز در باشگاههای ورزشی، قفسههای فروشگاهها، و شبکههای اجتماعی دیده میشوند. با این حال، تحقیقات منتشرشده در بخش سلامت و علم BBC نشان میدهد که برای بسیاری از افراد، این محصولات نه ضروری هستند و نه بیخطر.
بیشتر ما همین حالا هم به اندازه کافی پروتئین دریافت میکنیم
پروتئین یکی از اجزای حیاتی بدن است و نقش اساسی در سلامت عضلات، استخوانها، سیستم ایمنی، و عملکرد مغز دارد. اما پژوهشها نشان میدهد که در کشورهای با درآمد بالا، بخش عمدهای از بزرگسالان، بیش از مقدار توصیهشده روزانه، پروتئین را از طریق رژیم غذایی معمول خود دریافت میکنند.
منابع غذایی سرشار از پروتئین شامل موارد زیر هستند:
- تخممرغ
- لبنیات
- ماهی
- گوشت
- حبوبات
- سویا
- مغزها و دانهها
به همین دلیل، از نگاه متخصصان تغذیه، اکثریت افراد سالم نیازی به استفاده از مکملهای پروتئینی ندارند.
آیا پودر پروتئین واقعاً باعث عضلهسازی میشود؟ بله، اما فقط با یک شرط
بر اساس متاآنالیزهای منتشرشده که BBC به آنها اشاره کرده است:
- پودر پروتئین فقط زمانی باعث افزایش توده عضلانی میشود که همراه با تمرینات مقاومتی مصرف شود
- در صورت نبود فعالیت ورزشی، هیچ اثر معناداری ندارد
در افرادی که فقط دو یا سه روز در هفته ورزش میکنند، میزان عضلهسازی بسیار محدود است. در مقابل، افرادی که چهار تا پنج روز در هفته بهطور منظم تمرینات قدرتی انجام میدهند، ممکن است افزایش اندکی را تجربه کنند. در نتیجه، پودر پروتئین یک محصول جادویی برای عضلهسازی نیست.
همه افراد به یک شکل واکنش نشان نمیدهند
مطالعات نشان میدهد که در افراد بالای ۶۵ سال، حتی دوزهای پایینتر پروتئین میتواند به کند شدن روند تحلیل عضلانی کمک کند. اما در جوانان سالمی که فعالیت بدنی منظمی ندارند، فواید این مکمل بسیار ناچیز است.
نیاز بدن به پروتئین به عواملی مانند سن، وضعیت سلامت، و شدت فعالیت ورزشی بستگی دارد.
آیا مصرف پودر پروتئین خطر دارد؟
اینجا دقیقاً همان نقطهای است که عدم قطعیت آغاز میشود. طبق گزارش BBC، اثرات بلندمدت مصرف پودر پروتئین بر سلامت قلب و کلیهها هنوز بهطور شفاف مشخص نشده است. مطالعات انسانی گسترده و طولانیمدت در این زمینه وجود ندارد.
در برخی آزمایشها روی موشها، ارتباطی میان مصرف بالای پروتئین و افزایش پلاکهای عروقی مشاهده شده است. با این حال، متخصصان تأکید میکنند که نمیتوان این نتایج را بهطور مستقیم به انسان تعمیم داد.
علاوه بر این، برخی از محصولات موجود در بازار حاوی مقادیر بالای شکر، طعمدهندههای مصنوعی، ویتامینهای غیرضروری، و افزودنیهای مختلف هستند که میتوانند کیفیت تغذیه را تحت تأثیر قرار دهند.
آیا پودر پروتئین به کاهش وزن کمک میکند؟
برخی مطالعات نشان دادهاند که در افراد دارای اضافهوزن، مصرف پودر پروتئین با کاهش وزن، بهبود کلسترول خون، و کاهش فشار خون همراه بوده است. اما هنوز مشخص نیست که آیا این اثرات در افراد با وزن طبیعی نیز مشاهده میشود یا خیر.
جمعبندی نظر متخصصان
اول غذا، بعد مکمل.
این جمله، خلاصه دیدگاه مشترک متخصصان تغذیه و رژیمدرمانی است که BBC با آنها گفتوگو کرده است. نیاز بدن به پروتئین باید تا حد امکان از طریق غذاهای واقعی تأمین شود و مکملها فقط در شرایط خاص مورد بررسی قرار گیرند.
پودرهای پروتئینی ممکن است برای برخی گروهها فواید محدودی داشته باشند، اما برای همه ضروری نیستند. مهمتر از آن، هنوز نمیدانیم مصرف طولانیمدت این محصولات دقیقاً چه پیامدهایی به همراه خواهد داشت.
اگر به تغذیه سالم و مکملها علاقهمند هستید، مقالههای مرتبط ما را بخوانید، نظر خود را بنویسید، یا این مطلب را با دوستانتان به اشتراک بگذارید.