بر اساس یک پژوهش علمی جدید، رژیم غذایی گیاهمحور EAT-Lancet میتواند خطر ابتلا به بیماری مزمن کلیه را کاهش دهد. دانشمندان میگویند این الگوی تغذیهای نهتنها از کلیهها حمایت میکند بلکه به حفظ سلامت عمومی بدن نیز کمک میکند.
تغذیه صحیح نقش مهمی در سالمندی سالم، کند شدن روند پیری مغز، بهبود سلامت روده و بسیاری از جنبههای دیگر سلامت دارد. اکنون یک تحقیق تازه، رژیم غذایی مشخصی را معرفی کرده که میتواند در کاهش خطر بیماریهای کلیوی مؤثر باشد.
بیماری مزمن کلیه؛ مشکلی پنهان اما شایع
به گزارش Prevention، این پژوهش راهکارهایی را برای پیشگیری از بیماری مزمن کلیه (Chronic Kidney Disease) بررسی کرده است. بیماری مزمن کلیه به وضعیتی گفته میشود که عملکرد کلیهها بهتدریج کاهش مییابد.
این بیماری بهطور متوسط از هر هفت نفر یک نفر را درگیر میکند اما حدود ۹۰ درصد بیماران از ابتلای خود آگاه نیستند.
بررسی رژیم گیاهمحور EAT-Lancet
این مطالعه که در مجله انجمن پزشکی کانادا منتشر شده، دادههای سلامت و عادات غذایی گزارششده توسط حدود ۱۸۰ هزار نفر را که در ابتدا به بیماری مزمن کلیه مبتلا نبودند، بررسی کرده است.
پژوهشگران ارزیابی کردند که شرکتکنندگان تا چه اندازه به رژیم سلامت سیارهای EAT-Lancet پایبند بودهاند. این رژیم غذایی بر پایه موارد زیر شکل گرفته است:
- غلات کامل
- سبزیجات و میوههای سرشار از فیبر
- آجیل و دانهها
- حبوبات
در این الگوی تغذیهای، مصرف پروتئینهای حیوانی مانند ماهی، لبنیات و گوشت بهصورت محدود توصیه میشود.
نتایج ۱۲ سال پیگیری سلامت کلیهها
محققان با استفاده از آزمایشهای خون، پروتئینها و متابولیتهایی را شناسایی کردند که وضعیت عملکرد کلیهها را نشان میدهد. پس از ۱۲ سال پیگیری، مشخص شد که ۴٬۸۱۹ نفر به بیماری مزمن کلیه مبتلا شدهاند.
نتیجه اصلی مطالعه نشان داد افرادی که پایبندی بیشتری به رژیم EAT-Lancet داشتهاند، با خطر کمتر ابتلا به بیماری مزمن کلیه روبهرو بودهاند.
دکتر جاشی تأکید کرد که این تحقیق از نظر حجم نمونه، طول دوره پیگیری، دقت در اندازهگیری تغذیه و استفاده از تحلیلهای متابولیک و پروتئومیک با مطالعات قبلی تفاوت دارد.
رژیم EAT-Lancet چگونه از سلامت کلیهها حمایت میکند؟
رایان وولی، مدیر ارشد آموزش عمومی در بنیاد کلیه آمریکا، توضیح میدهد که کلیهها وظیفه فیلتر کردن مواد زائد از خون را بر عهده دارند. بر اساس فرضیه این مطالعه، رژیمی که فشار کمتری به کلیهها وارد کند، میتواند در بلندمدت از این اندامها محافظت کند.
به گفته وولی، رژیم EAT-Lancet با هدف حمایت از سلامت انسان و ایجاد یک سیستم غذایی پایدار طراحی شده است.
مزایای غیرمستقیم برای کاهش خطر بیماری کلیه
این رژیم غذایی میتواند به موارد زیر کمک کند:
- حفظ وزن سالم
- کاهش فشار خون
- کاهش کلسترول
- کاهش خطر ابتلا به دیابت نوع ۲
تمام این عوامل در شکلگیری یا پیشرفت بیماری مزمن کلیه نقش مهمی دارند.
وولی همچنین اشاره میکند که رژیم EAT-Lancet شباهت زیادی به رژیم DASH و الگوی تغذیه مدیترانهای دارد؛ رژیمهایی که در کاهش فشار خون و پیشگیری از پیشرفت بیماریهای مزمن مانند بیماریهای قلبیعروقی، بیماری کلیوی و دیابت مؤثر شناخته شدهاند.
تغذیه چه تأثیری بر عملکرد کلیهها دارد؟
به گفته دکتر جاشی، تغذیه هم بهصورت مستقیم و هم غیرمستقیم بر سلامت کلیهها اثر میگذارد. عادات غذایی میتوانند زمینهساز بیماریهایی مانند دیابت و فشار خون بالا شوند که عملکرد کلیهها را مختل میکنند.
«غذاهای گیاهی از سالمترین مواد غذایی روی زمین هستند، بنابراین تعجبی ندارد که برای کلیهها نیز مفید باشند.»
نقش فیبر و کاهش سدیم
غذاهای سرشار از فیبر و کمقند افزوده، با کاهش مقاومت به انسولین، خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ را کاهش میدهند؛ عاملی که یکی از دلایل اصلی بیماری مزمن کلیه محسوب میشود.
همچنین کاهش مصرف سدیم که اغلب در غذاهای فرآوریشده یافت میشود، به پیشگیری از فشار خون بالا و کاهش فشار واردشده بر کلیهها کمک میکند.
محدود کردن پروتئینهای حیوانی
رژیم EAT-Lancet مصرف پروتئینهای حیوانی را محدود میکند. وولی توضیح میدهد که هنگام هضم پروتئین، مواد زائدی تولید میشود که کلیهها باید آنها را فیلتر کنند. در افراد مبتلا به بیماری کلیوی، این فرآیند دشوارتر میشود.
به همین دلیل، کاهش مصرف پروتئین میتواند بار کاری کلیهها را کمتر کند. او همچنین اشاره میکند که فسفر موجود در پروتئینهای حیوانی بیشتر توسط بدن جذب میشود در حالی که فسفر موجود در منابع گیاهی جذب کمتری دارد و فشار کمتری به کلیهها وارد میکند.
جمعبندی
عادات غذایی تأثیرات گستردهای بر سلامت بدن دارند. رایان وولی تأکید میکند که سبک زندگی سالم برای حفظ سلامت کلیهها ضروری است. او همچنین توصیه میکند افراد از وضعیت عملکرد کلیههای خود آگاه باشند و با مراجعه به پزشک، آزمایشهای لازم را انجام دهند.
«اگر قصد تغییر رژیم غذایی خود را دارید یا مطمئن نیستید یک الگوی تغذیهای برای شما مناسب است، پیش از شروع حتماً با پزشک یا متخصص تغذیه مشورت کنید.»
نظر شما درباره رژیمهای گیاهمحور چیست؟ تجربه یا دیدگاه خود را در بخش دیدگاهها بنویسید یا این مقاله را با دیگران به اشتراک بگذارید.
