بر اساس تحلیل روزنامه The Telegraph، پدیده ال نینو گودزیلا میتواند جهان را با بیثباتیهای اقتصادی و سیاسی گسترده روبهرو کند. این رویداد اقلیمی که با افزایش غیرعادی دمای آبهای اقیانوسی تعریف میشود، اکنون با شدتی کمسابقه در حال شکلگیری است و احتمال دارد اثرات آن در سطح جهانی احساس شود.
سازمان جهانی هواشناسی (WMO) هشدار داده است که جهان در آستانه یک ال نینوی بسیار قدرتمند قرار دارد که ممکن است پیامدهای گستردهای در پی داشته باشد. پیشبینی میشود اثرات این پدیده در ماه سپتامبر به اوج برسد.
ال نینو گودزیلا و تغییرات اقلیمی جهانی
ال نینو معمولاً دو تا سه بار در هر دهه رخ میدهد و ناشی از گرم شدن غیرعادی آبهای اقیانوس آرام در نواحی استوایی است. این تغییرات میتوانند الگوهای آبوهوایی سراسر جهان را دگرگون کنند.
به گفته کارشناسان، این پدیده در برخی مناطق مانند استرالیا، بخشهایی از آسیا و جنوب آفریقا باعث افزایش خطر خشکسالی میشود، در حالی که در بخشهایی از قاره آمریکا احتمال وقوع طوفانهای شدید و بارشهای سنگین افزایش مییابد.
برخی پژوهشگران حتی معتقدند پدیدههای مشابه در گذشته تاریخی نیز نقش مهمی در فروپاشی تمدنها داشتهاند، از جمله احتمال تأثیر ال نینو بر سقوط تمدن موچه در پرو در قرن هشتم.
با این حال، متخصصان هشدار میدهند که نسخه کنونی، که با نام ال نینو گودزیلا شناخته میشود، ممکن است یکی از قویترین موارد ثبتشده باشد و پیامدهایی بسیار مخربتر ایجاد کند؛ از جمله سیلهای گسترده، رانش زمین، آتشسوزی جنگلها، قحطی، درگیریها و موجهای مهاجرت.
اختلال در تأمین غذا و بحرانهای اقتصادی
کارشناسان معتقدند خشکسالیها و سیلابهای ناشی از این پدیده میتواند زنجیره تأمین جهانی غذا را به شدت مختل کند. این وضعیت احتمال افزایش قیمت مواد غذایی را بالا برده و فشار بر سیستمهای تأمین جهانی را تشدید میکند.
کشاورزان در بسیاری از کشورها هماکنون نیز با هزینههای بالای کود شیمیایی مواجه هستند. بخشی از این مشکل به اختلالات زنجیره تأمین و محدودیتهای تجارت جهانی مرتبط است.
دکتر «مایک ریویگتون» از مؤسسه جیمز هاتون میگوید بحرانهای پیدرپی میتوانند فشارهای تورمی را تشدید کرده و برندگان و بازندگان جدیدی در اقتصاد جهانی ایجاد کنند. او تأکید میکند کشورها معمولاً برای مقابله با ریسکها به ذخیرهسازی بیشتر روی میآورند که این خود باعث افزایش قیمتها میشود.
همچنین احتمال تضعیف موسمی بارانهای هند وجود دارد که میتواند تولید غلات را کاهش دهد. به گفته کارشناسان، شدت گرفتن رویدادهای آبوهوایی شدید باعث افزایش آسیبپذیری سیستم تولید غذا در جهان شده است.
بر اساس دادههای سازمان جهانی هواشناسی، ال نینوها در سالهای اخیر قویتر شدهاند و ارتباط مستقیمی با افزایش دمای جهانی دارند.
تاریخ نشان داده است که ال نینو با بحرانهای غذایی بزرگ همراه بوده است؛ از جمله قحطی ۱۸۷۷ تا ۱۸۷۸ که میلیونها قربانی در مناطق گرمسیری برجای گذاشت.
در دوره ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۶ نیز خشکسالی شدید در آفریقای جنوبی باعث کاهش شدید تولید ذرت و افزایش قیمت مواد غذایی شد و این کشور را مجبور به واردات گسترده غلات کرد.
افزایش مهاجرت ناشی از ال نینو
خشکسالیهای ناشی از ال نینو میتواند باعث افزایش مهاجرت، بهویژه در جوامعی شود که وابستگی مستقیم به کشاورزی خرد دارند.
در شرق آفریقا، این پدیده معمولاً بارشهای سنگین ایجاد میکند که منجر به سیل و تخریب خانهها و آوارگی گسترده میشود. در مقابل، مناطق آمریکای مرکزی مانند گواتمالا، هندوراس، السالوادور و نیکاراگوئه معمولاً با خشکسالی شدید مواجه میشوند.
این شرایط باعث از بین رفتن محصولات کشاورزی شده و بسیاری از روستاییان را مجبور به مهاجرت به شهرها برای یافتن کار میکند.
پروفسور «پل بهرنس» از دانشگاه آکسفورد تأکید میکند که بیشتر مهاجرتهای اقلیمی در داخل کشورها رخ میدهد و افراد تنها زمانی مهاجرت میکنند که شرایط زندگی به شدت وخیم شود.
بر اساس پیشبینی NOAA، اثرات ال نینو بین نوامبر تا ژانویه به اوج خواهد رسید و احتمال وقوع یک رویداد بسیار قوی در این بازه افزایش مییابد.
نمونهای از تأثیرات غیرمستقیم این پدیده، بحران سوریه است. خشکسالی طولانی بین سالهای ۲۰۰۶ تا ۲۰۱۰ باعث مهاجرت حدود ۱.۵ میلیون نفر از مناطق روستایی به شهرها شد و فشار زیادی بر زیرساختها وارد کرد.
اگرچه عوامل متعددی در این خشکسالی نقش داشتند، برخی پژوهشها ال نینو را یکی از عوامل مؤثر میدانند. پس از این دوره، جنگ داخلی آغاز شد و میلیونها نفر مجبور به ترک کشور شدند.
تشدید تنش در مناطق درگیری
کارشناسان هشدار میدهند که ال نینو میتواند در مناطق دارای درگیری فعال، بحرانهای موجود را تشدید کند. در چنین شرایطی دسترسی به کمکهای انسانی دشوارتر شده و منابع طبیعی محدود به موضوعی برای رقابت یا حتی ابزار جنگی تبدیل میشوند.
در یمن، زیرساختهای آب طی سالهای درگیری بارها آسیب دیدهاند و دسترسی به منابع آب به یکی از عوامل تنش تبدیل شده است.
منطقه ساحل در آفریقا نیز از آسیبپذیرترین مناطق نسبت به خشکسالیهای ناشی از ال نینو محسوب میشود. این منطقه با مشکلاتی مانند ناامنی غذایی، آوارگی و گسترش گروههای مسلح مواجه است.
در شرق آفریقا نیز تغییر الگوهای بارش باعث افزایش رقابت بر سر زمین و آب شده و تنشهای محلی را تشدید کرده است. این شرایط میتواند به تقویت گروههای مسلح نیز کمک کند.
در کشورهایی مانند سودان جنوبی و مالی، کاهش تولید کشاورزی و دامداری باعث افزایش بیکاری بهویژه در میان جوانان شده و زمینه جذب نیرو توسط گروههای مسلح را فراهم کرده است.
کارشناسان در نهایت تأکید میکنند که پیشبینی دقیق پیامدهای این پدیده دشوار است، اما اثرات آن در سطح جهانی اجتنابناپذیر خواهد بود و ممکن است در برخی مناطق به اندازه یک فاجعه بزرگ، مانند «گودزیلا»، ویرانگر باشد.
جمعبندی: ال نینو گودزیلا یک تهدید اقلیمی جهانی است که میتواند بر غذا، مهاجرت و امنیت جهانی تأثیر عمیق بگذارد و نیازمند آمادگی فوری دولتها است.
برای آگاهی از آخرین تحلیلهای اقلیمی و پیامدهای جهانی ال نینو، سایت ما را دنبال کنید و بهروز بمانید.
