پژوهش‌ها نشان می‌دهند حضور منظم در تئاتر، سینما و فعالیت‌های فرهنگی با سن فیزیولوژیکی پایین‌تر و پیری کندتر بدن ارتباط دارد.
- فعالیت فرهنگی منظم با سن فیزیولوژیکی پایین‌تر ارتباط دارد.
- تعامل اجتماعی و سلامت روان ممکن است از عوامل این ارتباط باشند.
- فرهنگ می‌تواند به عنوان یک هدف عملی در برنامه‌های سلامت عمومی مورد توجه قرار گیرد.
تئاتر رفتن و فعالیت‌های فرهنگی ممکن است روند پیری بدن را آهسته کنند
رفتن منظم به سینما، موزه و تئاتر فقط یک فعالیت سرگرم‌کننده نیست؛ بلکه ممکن است با سلامت بهتر بدن در سال‌های بعد زندگی ارتباط داشته باشد. یک پژوهش جدید نشان داده است افراد مسنی که مشارکت فرهنگی بیشتری دارند، از نظر وضعیت فیزیولوژیکی حدود سه سال جوان‌تر از افرادی هستند که کمتر در فعالیت‌های فرهنگی شرکت می‌کنند.
محققان با اندازه‌گیری میزان فرسودگی واقعی بدن افراد دریافتند که مشارکت فرهنگی منظم با سن فیزیولوژیکی پایین‌تر ارتباط دارد. سن فیزیولوژیکی می‌تواند نسبت به سن تقویمی، پیش‌بینی دقیق‌تری از خطر بیماری‌ها و مرگ‌ومیر ارائه دهد.
سن فیزیولوژیکی چیست و چرا اهمیت دارد؟
سن فیزیولوژیکی نشان می‌دهد بدن یک فرد واقعاً تا چه اندازه پیر شده است. دو فرد ممکن است در یک روز متولد شده باشند، اما بدن آن‌ها با سرعت‌های متفاوتی فرسوده شود.
برای مثال، ممکن است یک فرد ۷۰ ساله شریان‌ها، ریه‌ها و عضلاتی مشابه فردی ۶۰ ساله داشته باشد، در حالی که فرد دیگری در همان سن، از نظر عملکرد بدنی پیرتر باشد.
محققان این مطالعه از داده‌های English Longitudinal Study of Ageing استفاده کردند. این مطالعه از سال ۲۰۰۲، بزرگسالان ۵۰ سال به بالا در انگلستان را بررسی و پیگیری کرده است.
تیم پژوهش اطلاعات مربوط به سه دوره بررسی بین سال‌های ۲۰۰۴ تا ۲۰۰۹ را که توسط پرستاران جمع‌آوری شده بود، تحلیل کرد. آن‌ها ۱۰ شاخص بدنی را بررسی کردند و این اطلاعات را به یک تخمین کلی از سن فیزیولوژیکی تبدیل کردند.
چگونه فعالیت فرهنگی با بدن جوان‌تر ارتباط پیدا کرد؟
محققان شاخص‌های مختلف سلامت بدن را بررسی کردند، از جمله:
- فشار خون
- سفتی شریان‌ها
- قدرت تخلیه هوا توسط ریه‌ها
- سطح قند خون
- کلسترول
- شاخص توده بدنی
- قدرت گرفتن دست
- سرعت راه رفتن
هرکدام از این عوامل با افزایش سن تغییر می‌کنند. ترکیب این اندازه‌گیری‌ها تصویر کامل‌تری از وضعیت بدن نسبت به بررسی تنها یک شاخص ارائه می‌دهد.
پروفسور Yusuke Matsuyama از Institute of Science Tokyo (Science Tokyo) و همکارانش این اندازه‌گیری‌ها را با میزان مشارکت فرهنگی افراد مقایسه کردند.
نتایج نشان داد افرادی که هر چند ماه یک‌بار یا بیشتر در فعالیت‌های فرهنگی شرکت می‌کردند، میانگین سن فیزیولوژیکی نزدیک به ۶۷ سال داشتند، در حالی که این عدد برای افرادی که به ندرت چنین فعالیت‌هایی داشتند، تقریباً ۷۰ سال بود.
این تفاوت اولیه حدود سه سال بود.
بررسی دقیق‌تر رابطه تئاتر رفتن و سلامت بدن
البته تفاوت سه‌ساله در نگاه اول چشمگیر به نظر می‌رسد، اما یک نکته مهم وجود دارد. افرادی که بیشتر به موزه، کنسرت یا تئاتر می‌روند، معمولاً از ابتدا وضعیت مالی بهتر، سلامت بیشتر و توانایی حرکتی بالاتری دارند.
بنابراین بخشی از این تفاوت ممکن است به ویژگی‌های افرادی مربوط باشد که در فعالیت‌های فرهنگی شرکت می‌کنند، نه خود فعالیت فرهنگی.
استفاده از روش تحلیل فردمحور
برای نزدیک شدن به پاسخ علت و معلول، تیم Matsuyama از روشی استفاده کرد که پیش از این برای بررسی این موضوع به کار نرفته بود.
به جای مقایسه افراد مختلف، روش fixed-effects analysis یک فرد را در طول زمان دنبال می‌کند و بررسی می‌کند آیا تغییر در میزان فعالیت فرهنگی همان فرد، با تغییر در سن فیزیولوژیکی او ارتباط دارد یا خیر.
این روش ویژگی‌هایی را که در طول زمان تغییر نمی‌کنند، مانند ژنتیک و شرایط دوران کودکی، کنترل می‌کند.
اثر فعالیت فرهنگی حتی پس از بررسی‌های سخت‌گیرانه باقی ماند
پس از انجام تحلیل‌های دقیق‌تر، ارتباط میان فعالیت فرهنگی و سن پایین‌تر بدن همچنان مشاهده شد.
افرادی که بیشترین مشارکت فرهنگی را داشتند، کمی بیشتر از یک سال سن فیزیولوژیکی جوان‌تری نسبت به افرادی داشتند که کمترین مشارکت فرهنگی را داشتند.
این اثر کوچک‌تر از تفاوت اولیه سه‌ساله بود، زیرا روش تحلیل تغییرات واقعی افراد در طول زمان را اندازه‌گیری می‌کند.
محققان همچنین دریافتند میزان مشارکت فرهنگی افراد می‌تواند چهار سال بعد نیز با وضعیت سن فیزیولوژیکی آن‌ها ارتباط داشته باشد.
چرا فعالیت‌های فرهنگی ممکن است روند پیری را تغییر دهند؟
اینکه چگونه نشستن در سالن تئاتر یا حضور در یک نمایش می‌تواند اثری قابل اندازه‌گیری بر بدن داشته باشد، هنوز کاملاً مشخص نیست. این مطالعه نیز نمی‌تواند رابطه علت و معلولی قطعی را اثبات کند.
با این حال، نویسندگان چند مسیر احتمالی را مطرح کرده‌اند که هرکدام با تحقیقات قبلی پشتیبانی شده‌اند.
نقش ارتباطات اجتماعی
شرکت در فعالیت‌های فرهنگی معمولاً همراه با تعامل اجتماعی است. یک مطالعه جداگانه روی بزرگسالان بریتانیا نشان داده است فعالیت فرهنگی مکرر با کاهش خطر تنهایی در یک دهه بعد ارتباط دارد.
انزوا یکی از عوامل قابل اعتماد پیش‌بینی‌کننده سلامت ضعیف در سال‌های پایانی زندگی است.
تأثیر بر سبک زندگی سالم‌تر
فعالیت‌های فرهنگی ممکن است افراد را به سمت عادت‌های سالم‌تر نیز هدایت کنند.
مطالعات انجام‌شده در مناطق کم‌درآمد نشان داده‌اند افرادی که در فعالیت‌های هنری شرکت می‌کنند، احتمال بیشتری دارد تغذیه سالم‌تری داشته باشند و فعالیت فیزیکی بیشتری انجام دهند.
این رفتارها می‌توانند بر فشار خون و وزن بدن اثر بگذارند.
ارتباط سلامت روان با سن بدن
مشارکت فرهنگی با کاهش میزان افسردگی و ناراحتی‌های روان‌شناختی نیز ارتباط داده شده است.
استرس طولانی‌مدت می‌تواند با تأثیر بر سیستم ایمنی و هورمونی، روند پیری فیزیولوژیکی را سریع‌تر کند.
در یک مطالعه که سالمندان را به مدت یک دهه دنبال کرد، مشخص شد بازدید از موزه، کنسرت یا تئاتر یک یا دو بار در سال با کاهش خطر افسردگی همراه بوده است.
این ارتباط محافظتی هرچه دفعات حضور بیشتر می‌شد، قوی‌تر بود.
آیا افراد سالم‌تر فقط بیشتر بیرون می‌روند؟
محققان اشاره می‌کنند که هنوز این احتمال وجود دارد افراد سالم‌تر راحت‌تر از خانه خارج شوند و در فعالیت‌های فرهنگی شرکت کنند.
روش تحلیل فردمحور این فاصله را کاهش می‌دهد، اما به طور کامل از بین نمی‌برد. نویسندگان مطالعه تأکید کرده‌اند که رابطه میان سلامت و مشارکت فرهنگی ممکن است دوطرفه باشد.
اهمیت گسترده‌تر این پژوهش
این مطالعه یک مسیر داده‌ای دقیق‌تر درباره ارتباط فرهنگ و سلامت ارائه می‌دهد. تحقیقات قبلی با استفاده از همین پایگاه اطلاعاتی انگلیسی نشان داده بودند فعالیت‌های هنری با طول عمر بیشتر ارتباط دارند.
یک تحلیل ۱۴ ساله نشان داد افرادی که حتی به صورت گاه‌به‌گاه در فعالیت‌های فرهنگی شرکت می‌کنند، احتمال کمتری برای مرگ در دوره پیگیری داشته‌اند.
فعالیت‌های فرهنگی ممکن است به کاهش سرعت پیری بیولوژیکی کمک کنند، حتی زمانی که ویژگی‌های ثابت فردی در نظر گرفته شوند.
فرصت‌های مداخله در سلامت عمومی
از آنجا که مشارکت فرهنگی قابل تغییر است، می‌تواند یک هدف عملی و قابل دسترس برای برنامه‌های سلامت عمومی باشد.
راهکارهایی مانند موارد زیر می‌توانند دسترسی افراد بیشتری را افزایش دهند:
- ارائه بلیت‌های ارزان‌تر
- بهبود حمل‌ونقل به مراکز فرهنگی
- ایجاد برنامه‌های اجتماعی برای سالمندان منزوی
محققان تخمین می‌زنند مزایای فعالیت فرهنگی ممکن است به فوایدی نزدیک شود که با فعالیت فیزیکی منظم مرتبط است.
این مطالعه در Journal of Epidemiology & Community Health منتشر شده است.
سؤالات متداول درباره تئاتر رفتن و کند شدن پیری
آیا تئاتر رفتن واقعاً باعث جوان‌تر شدن بدن می‌شود؟
مطالعه نشان داده است تئاتر رفتن و فعالیت‌های فرهنگی با سن فیزیولوژیکی پایین‌تر ارتباط دارند، اما علت قطعی را اثبات نمی‌کند.
سن فیزیولوژیکی چه تفاوتی با سن شناسنامه‌ای دارد؟
سن فیزیولوژیکی وضعیت واقعی فرسودگی بدن را نشان می‌دهد، در حالی که سن شناسنامه‌ای فقط تعداد سال‌های زندگی را بیان می‌کند.
چه فعالیت‌هایی در این پژوهش بررسی شدند؟
فعالیت‌هایی مانند رفتن به سینما، بازدید از موزه، حضور در تئاتر و شرکت در کنسرت‌ها بررسی شدند.
آیا فقط سالمندان از این فواید بهره می‌برند؟
این پژوهش روی افراد ۵۰ سال به بالا در انگلستان انجام شده است.
نتیجه‌گیری: فرهنگ می‌تواند بخشی از سبک زندگی سالم باشد
سن فیزیولوژیکی نشان می‌دهد سلامت بدن فقط به ورزش و تغذیه محدود نمی‌شود. حضور منظم در فعالیت‌های فرهنگی مانند تئاتر، سینما و موزه ممکن است با بدن جوان‌تر و سلامت بهتر در سال‌های بعد زندگی ارتباط داشته باشد.
اگر به دنبال راه‌های ساده برای تقویت سلامت جسمی و روانی هستید، افزودن فعالیت‌های فرهنگی به برنامه زندگی می‌تواند یک انتخاب ارزشمند باشد.
تجربه خود را درباره تأثیر فعالیت‌های فرهنگی بر حال روحی و سلامت خود با دیگران به اشتراک بگذارید.
