پژوهشی با بررسی سوابق سلامت بیش از ۹۲ میلیون بزرگسال در آمریکا نشان میدهد بیش از ۱.۱ میلیون نفر بدون دلیل پزشکی ثبتشده از داروهای GLP-1 استفاده میکنند.
یک پژوهش گسترده جدید تأیید میکند که بخش قابلتوجهی از مصرفکنندگان داروهایی مانند Ozempic، سابقه پزشکی ثبتشدهای برای استفاده از این داروها ندارند. در این مطالعه بیش از ۱.۱ میلیون نفر بدون سابقه چاقی، دیابت یا بیماریهای دیگری که میتواند دلیل استفاده از GLP-1 باشد، مصرفکننده این داروها بودند.
پژوهشگران بررسی نکردند که این افراد چرا داروها را دریافت کردهاند. با این حال، پزشکان میگویند ممکن است بسیاری از آنها تنها برای کاهش چند کیلوگرم وزن یا بهرهمندی از دیگر فواید احتمالی این داروها که بسیار درباره آنها صحبت میشود، به سراغ GLP-1 رفته باشند.
این پژوهش در مجله Obesity منتشر شده است. نویسنده اصلی آن، Dr. Babak Orandi، متخصص چاقی و جراح پیوند عضو در NYU Langone Health است.
Orandi گفت: «این موضوع را همهجا میبینید. مردم تجربههای خوب یا بد خود با این داروها را در معرض دید عموم تعریف میکنند.»
به گفته Orandi، انتشار تجربههای مثبت میتواند «کنجکاوی ایجاد کند و باعث شود مردم با خودشان بگویند: شاید برای من هم جواب بدهد.»
داروهای GLP-1 برای چه بیماریهایی تأیید شدهاند؟
داروهای GLP-1 در واقع تنها برای چند بیماری از جمله چاقی و دیابت تأیید شدهاند.
سازمان غذا و داروی آمریکا، FDA، برخی داروهای GLP-1 را برای پیشگیری از حمله قلبی و سایر مشکلات قلبیعروقی در افراد مبتلا به چاقی، درمان آپنه خواب و همچنین درمان بیماری کلیوی در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ تأیید کرده است.
با وجود این، داروهای GLP-1 به یک پدیده فرهنگی تبدیل شدهاند. بحثهای گسترده عمومی درباره این داروها و فعالیتهای شدید بازاریابی، توجه گروه بسیار بزرگتری از مردم را به آنها جلب کرده است.
«مردم برای نخستین بار درباره یک دارو اینقدر اطلاعات دارند»
Dr. Nils Krüger، پژوهشگر دانشکده پزشکی هاروارد که روی داروهای GLP-1 مطالعه میکند، گفت: «تا جایی که به یاد دارم، این نخستین بار است که مردم اینقدر درباره یک دارو اطلاعات دارند.»
نسخههایی که پزشکان آنها را «خارج از اندیکاسیون» یا off-label مینامند، در دوره مورد بررسی پژوهش بسیار رایجتر شدهاند. میزان این نسخهها بین سالهای ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۵، ۱۵ برابر افزایش یافته است.
پژوهشگران میگویند تعداد واقعی مصرفکنندگان تقریباً بهطور قطع بیشتر است. افرادی که دارو را از پلتفرمهای ارائهدهنده خدمات پزشکی از راه دور دریافت کردهاند یا از نسخههایی استفاده کردهاند که بهطور اختصاصی در داروخانهها تهیه میشوند، ممکن است در این سوابق ثبت نشده باشند.
چرا مصرف GLP-1 برای کاهش وزن نگرانکننده است؟
شاید روشنترین دلیل روی آوردن افراد بدون چاقی یا دیابت به این داروها، تمایل به کاهش مقداری وزن باشد.
بیش از یکسوم افرادی که داروهای GLP-1 را خارج از اندیکاسیون مصرف میکردند، شاخص توده بدنی یا BMI آنها در محدوده طبیعی قرار داشت.
همچنین احتمال ثبت اختلالات خوردن در سوابق پزشکی این افراد، در مقایسه با کسانی که از این داروها استفاده نمیکردند، بسیار بیشتر بود.
افراد مبتلا به اختلالات خوردن بخش کوچکی از بیماران را تشکیل میدادند، اما پزشکان میگویند همین موضوع نیز نگرانکننده است.
متخصصانی که در این پژوهش حضور نداشتند میگویند افراد ممکن است به دلایل مختلفی غیر از کاهش وزن به سراغ این داروها بروند. برای مثال، پژوهش نشان داد بیمارانی که GLP-1 را خارج از اندیکاسیون مصرف میکردند، بیشتر احتمال داشت به فشار خون بالا یا کلسترول بالا مبتلا باشند.
Orandi گفت: «مردم ممکن است تصور کنند این داروها به دلیل نگرانی درباره ظاهر استفاده میشوند.» با این حال، او با بیمارانی نیز روبهرو شده است که میخواهند بدانند آیا این داروها میتوانند به مشکلات دیگری خارج از کاربردهای تأییدشده کمک کنند یا خیر.
پژوهش درباره کاربردهای دیگر GLP-1 هنوز در مراحل ابتدایی است
دانشمندان در مراحل ابتدایی بررسی کاربردهای احتمالی دیگر این داروها هستند. افزایش باروری، کاهش میل به مصرف الکل و کاهش «مه مغزی» از جمله زمینههایی هستند که درباره آنها تحقیق میشود.
برای مشخص شدن اینکه GLP-1 واقعاً برای این اهداف مؤثر است یا نه، به دادههای بسیار بیشتری نیاز است. با این حال، پزشکان میگویند همین حالا نیز بیمارانی را میبینند که با چنین انتظاراتی مصرف دارو را آغاز کردهاند.
Dr. Andrew Kraftson، استاد بالینی دانشکده پزشکی دانشگاه میشیگان که بیماران مبتلا به چاقی را درمان میکند، میگوید پژوهش جدید همچنین نشان داده است تعداد پزشکانی که برای بیمارانی ظاهراً فاقد شرایط استفاده از این داروها نسخه مینویسند، قابلتوجه است.
Kraftson گفت پزشکان مراقبتهای اولیه که مشغله زیادی دارند، ممکن است وقتی بیماران درخواست این داروها را مطرح میکنند، با خود فکر کنند: «چه ضرری ممکن است داشته باشد؟»
او اضافه کرد: «با این حال، در چنین شرایطی قطعاً خدمات سلامت جامعی ارائه نمیکنیم.»
Kraftson ابراز نگرانی کرد که برخی پزشکان ممکن است به اندازه کافی بررسی نکنند که آیا بیمار واقعاً میتواند از دارو سود ببرد و آیا فواید احتمالی آن از خطراتش بیشتر است یا خیر.
کمبود داده درباره مصرف GLP-1 در افراد بدون چاقی یا دیابت
از آنجا که افراد بدون چاقی یا دیابت معمولاً در کارآزماییهای بالینی بزرگ وارد نشدهاند، دادههای بسیار محدودی درباره تأثیر این داروها بر این گروه وجود دارد.
Krüger گفت داروهای GLP-1 ممکن است برای افرادی که اضافهوزن ندارند، خطرات خاص خود را داشته باشند. سوءتغذیه و کاهش توده عضلانی از جمله این خطرات هستند.
این عوارض جانبی میتوانند هر فرد مصرفکننده دارو را تحت تأثیر قرار دهند. با این حال، ممکن است در افرادی که در شروع درمان BMI پایینتری دارند، نگرانی بیشتری ایجاد کنند.
Krüger گفت: «نمیدانیم این موضوع در نهایت چگونه خواهد شد.»
او وضعیت فعلی را «مثل یک آزمایش عظیم Ozempic» توصیف کرد.
سه نکته کلیدی درباره مصرف خارج از اندیکاسیون GLP-1
- بیش از ۱.۱ میلیون نفر در میان سوابق سلامت بیش از ۹۲ میلیون بزرگسال آمریکایی، بدون سابقه ثبتشده چاقی یا دیابت از داروهای GLP-1 استفاده کردهاند.
- مصرف خارج از اندیکاسیون این داروها بین سالهای ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۵، ۱۵ برابر افزایش یافته است و احتمالاً تعداد واقعی مصرفکنندگان بیشتر از آمار ثبتشده است.
- درباره آثار و خطرات GLP-1 در افراد بدون چاقی یا دیابت دادههای محدودی وجود دارد و کاهش توده عضلانی و سوءتغذیه از نگرانیهای مطرحشده هستند.
سؤالات متداول درباره داروهای GLP-1
داروهای GLP-1 برای چه مواردی تأیید شدهاند؟
این داروها برای چند بیماری از جمله چاقی و دیابت تأیید شدهاند. برخی انواع آنها کاربردهای تأییدشده دیگری نیز دارند.
مصرف خارج از اندیکاسیون GLP-1 چیست؟
منظور استفاده از دارو برای شرایطی است که در کاربردهای تأییدشده آن قرار ندارد. در این پژوهش، این نوع مصرف بین سالهای ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۵ افزایش چشمگیری داشته است.
آیا افراد بدون چاقی یا دیابت هم از GLP-1 استفاده میکنند؟
بله. پژوهش مورد بررسی نشان داد بیش از ۱.۱ میلیون نفر بدون سابقه ثبتشده بیماریهایی که میتواند دلیل استفاده از این داروها باشد، از GLP-1 استفاده کردهاند.
آیا درباره مصرف GLP-1 برای کاهش وزن در افراد دارای BMI طبیعی اطلاعات کافی وجود دارد؟
خیر. افراد بدون چاقی یا دیابت معمولاً در کارآزماییهای بالینی بزرگ حضور نداشتهاند و درباره تأثیر دارو در این گروه دادههای محدودی وجود دارد.
چه خطراتی برای افراد بدون اضافهوزن مطرح شده است؟
سوءتغذیه و کاهش توده عضلانی از جمله خطراتی هستند که متخصصان درباره آنها ابراز نگرانی کردهاند.
جمعبندی
داروهای GLP-1 در سالهای اخیر از یک درمان تخصصی برای بیماریهای مشخص فراتر رفته و به موضوعی گسترده در فرهنگ عمومی تبدیل شدهاند. پژوهش جدید نشان میدهد مصرف این داروها خارج از اندیکاسیون افزایش قابلتوجهی داشته است.
در عین حال، درباره تأثیر و خطرات این داروها در افرادی که چاقی یا دیابت ندارند، هنوز دادههای محدودی وجود دارد. به همین دلیل، بررسی دقیق شرایط بیمار، فواید احتمالی و خطرات پیش از مصرف اهمیت دارد.
اگر درباره داروهای GLP-1 و کاربردهای آنها مطالعه میکنید، تفاوت میان کاربردهای تأییدشده و مصرف خارج از اندیکاسیون را در نظر بگیرید و اطلاعات درمانی را از منابع معتبر دنبال کنید.
منبع: © 2026 The New York Times Company