سازمان جهانی بهداشت اعلام کرد هانتاویرس که در یک کشتی گردشگری شناسایی شده، «آغاز یک پاندمی جدید» نیست؛ هرچند احتمال شناسایی موارد بیشتر پس از انجام ردیابی تماسها وجود دارد.
سازمان جهانی بهداشت: هانتاویرس بهراحتی منتقل نمیشود
سازمان جهانی بهداشت (WHO) در پاسخ کتبی به پرسشها درباره موارد هانتاویرس در کشتی مسافربری «MV Hondius» با پرچم هلند اعلام کرد دادههای موجود نشان میدهد نخستین فرد مبتلا پیش از سفر، در جریان فعالیتهایش در آرژانتین و شیلی از طریق تماس محیطی به این ویروس آلوده شده است.
این کشتی که از آرژانتین حرکت کرده بود، در تاریخ ۱۰ مه در شهر تنریف واقع در جزایر قناری تخلیه شد. سازمان جهانی بهداشت اعلام کرد تحقیقات برای بررسی کامل مسیر سفر بیمار، همچنین عوامل احتمالی تماس با ویروس همچنان ادامه دارد.
در بیانیه این سازمان آمده است:
«شواهد موجود نشان میدهد انتقال انسان به انسان در کشتی رخ داده است. تحقیقات اپیدمیولوژیک، همچنین بررسیهای ژنتیکی در حال انجام است تا ارتباط میان موارد ابتلا، محتملترین مسیرهای انتقال بهتر مشخص شود.»
احتمال تماس با جوندگان در آمریکای جنوبی
سازمان جهانی بهداشت تاکید کرد بررسی سوابق سفر، تماسهای احتمالی نخستین بیمار در منطقه مخروط جنوبی قاره آمریکا ادامه دارد. بر اساس ارزیابیهای اولیه، احتمال میرود این فرد هنگام فعالیتهای پرندهنگری در معرض جوندگان قرار گرفته باشد.
این سازمان همچنین اعلام کرد تحلیلهای توالی ژنتیکی ویروس ادامه دارد. گونه شناساییشده در این شیوع، متعلق به ویروس «آندس» است که در کشورهای آرژانتین، شیلی، اروگوئه بهصورت بومی گردش دارد.
ردیابی تماسها برای جلوگیری از گسترش هانتاویرس
سازمان جهانی بهداشت تاکید کرد:
«براساس تجربیات شیوعهای قبلی، هانتاویرس بهراحتی از انسان به انسان منتقل نمیشود. برای افرادی که احتمال تماس با ویروس داشتهاند، فرایند ردیابی تماسها انجام میشود.»
این سازمان هشدار داد ممکن است پیش از اعمال قرنطینه، موارد جدیدی میان افراد در معرض تماس مشاهده شود. با این حال انتظار میرود اقدامات فعلی مانند ایزولهسازی سریع بیماران مشکوک، نظارت بر تماسها مانع گسترش بیشتر ویروس شود.
سازمان جهانی بهداشت توصیه کرد افرادی که در کشتی یا هواپیماهای مرتبط حضور داشتهاند، تا ۴۲ روز پس از آخرین تماس احتمالی، علائم اولیه را زیر نظر داشته باشند.
علائم اولیه هانتاویرس چیست؟
- سردرد
- سرگیجه
- لرز
- تب
- درد عضلانی
- تهوع
- استفراغ
- اسهال
- درد شکم
- مشکلات تنفسی
افراد دارای علائم تنفسی باید ایزوله شوند
سازمان جهانی بهداشت اعلام کرد افرادی که علائم اولیه یا تنگی نفس ناگهانی دارند باید فوراً به مقامات درمانی اطلاع دهند، تا زمان ارزیابی پزشکی خود را ایزوله کنند.
همچنین به افرادی که علائم تنفسی دارند توصیه شد اصول بهداشت تنفسی را رعایت کنند، ماسک بزنند.
در ادامه بیانیه آمده است:
«با توجه به مدت زمان تماس، همچنین دوره نهفتگی بیماری، ممکن است با ادامه پایش مسافران کشتی، افراد مرتبط موارد جدیدی شناسایی شود. هر کشور برنامه ویژه خود را درباره هانتاویرس تدوین خواهد کرد. این وضعیت مانند کووید-۱۹ آغاز یک پاندمی جدید نیست. آنچه درباره هانتاویرس میدانیم این است که بهراحتی منتقل نمیشود. این ویروس معمولاً از جوندگان به انسان منتقل میشود اما موارد محدودی از انتقال انسان به انسان نیز گزارش شده است. در کشتی نیز احتمال انتقال میان انسانها وجود دارد اما این خطر بیشتر برای افرادی است که تماس نزدیک داشتهاند.»
در کشتی MV Hondius چه اتفاقی رخ داد؟
کشتی لوکس «MV Hondius» با پرچم هلند، اول آوریل از بندر اوشوآیا در آرژانتین حرکت کرده بود.
در ۱۱ آوریل، یک مرد ۷۰ ساله هلندی در کشتی جان خود را از دست داد. بین روزهای ۱۳ تا ۱۶ آوریل، ۶ مسافر دیگر نیز در بازدید از جزایر تریستان دا کونیا، جزیره ایناکسسبل، جزیره نایتینگل در غرب آفریقا سوار کشتی شدند. طبق آمار آن زمان، مجموع مسافران، خدمه به ۱۸۰ نفر رسید.
هنگام رسیدن کشتی به سنت هلنا، حدود ۳۰ مسافر همراه با پیکر فرد فوتشده، همسر هلندی او که علائم بیماری داشت از کشتی جدا شدند. این زن که به ژوهانسبورگ منتقل شده بود، در ۲۶ آوریل جان باخت.
یک مسافر مرد بریتانیایی که علائم بیماری داشت نیز همراه دوست آمریکاییاش در ۲۷ آوریل از کشتی پیاده شد.
سازمان جهانی بهداشت در ۲ مه اعلام کرد هنگام حضور کشتی در کیپ ورد، موارد هانتاویرس در آن شناسایی شده است. پس از مرگ یک زن آلمانی در ۳ مه، تعداد قربانیان مرتبط با این کشتی به ۳ نفر رسید.
پس از آنکه مقامهای کیپ ورد اجازه پهلوگیری کشتی، پیاده شدن مسافران را ندادند، در نتیجه مذاکرات میان سازمان جهانی بهداشت، اسپانیا تصمیم گرفته شد کشتی برای تخلیه مسافران به تنریف منتقل شود.
پس از تخلیه مسافران در تنریف، آزمایش هانتاویرس یک شهروند فرانسوی، یک شهروند آمریکایی که به کشورهای خود بازگشته بودند نیز مثبت اعلام شد.
هانتاویروس چیست؟
هانتاویروس از دهه ۱۹۵۰ شناخته شده است. کارشناسان میگویند این ویروسها توسط جوندگان منتقل میشوند، میتوانند بیماریهای شدید در انسان ایجاد کنند.
ویروس معمولاً از طریق تماس با جوندگان آلوده یا ادرار، مدفوع، بزاق آنها به انسان منتقل میشود.
براساس اعلام مرکز کنترل، پیشگیری بیماریهای آمریکا (CDC)، حدود ۴۰ نوع مختلف هانتاویرس در جهان وجود دارد که هرکدام میتوانند بیماریهای متفاوتی ایجاد کنند.
عفونتهای ناشی از هانتاویرس ممکن است از علائم خفیف تا وضعیتهای مرگبار متغیر باشند.
گونههای مختلف هانتاویرس چه بیماریهایی ایجاد میکنند؟
گونههای هانتاویرس در قاره آمریکا میتوانند باعث سندرم قلبیریوی هانتاویرس (HCPS) شوند؛ بیماریای که ممکن است نارسایی شدید تنفسی ایجاد کند، میزان مرگومیر آن تا ۵۰ درصد برسد.
ویروس آندس که در آمریکای جنوبی دیده میشود، تنها گونهای است که انتقال محدود انسان به انسان آن مستند شده است. کارشناسان میگویند این انتقال معمولاً در تماس نزدیک، طولانیمدت رخ میدهد.
در اروپا، آسیا گونههای متفاوتی از هانتاویرس وجود دارد که باعث سندرم تب خونریزیدهنده همراه با نارسایی کلیوی (HFRS) میشود.
کارشناسان اعلام کردهاند گونه شناساییشده در کشتی «MV Hondius» همان گونه آندس است.
جمعبندی
سازمان جهانی بهداشت تاکید دارد شیوع اخیر هانتاویرس در کشتی گردشگری، نشانه آغاز یک پاندمی جدید نیست. با این حال نظارت دقیق بر تماسها، رعایت بهداشت فردی، شناسایی سریع علائم اهمیت بالایی دارد.