بیشتر ما درباره سطح آمادگی جسمانی خود حدس میزنیم. میگوییم «نسبتاً فعال» هستیم، چون گاهی پیادهروی میکنیم، بعضی وقتها از پلهها بالا میرویم یا در طول روز مشغول فعالیت هستیم.
اما بدن ما ممکن است حقیقت را صادقانهتر از حافظهمان بازگو کند.
همین موضوع باعث میشود یک حرکت ساده مانند تست شنا جالب توجه باشد. این آزمایش نه پیچیده است، نه به ساعت هوشمند، دستگاههای باشگاهی، آزمایش خون یا تجهیزات پزشکی نیاز دارد.
با این حال، یک مطالعه از دانشگاه هاروارد نشان داده است که توانایی انجام حرکت شنا ممکن است سرنخهای ارزشمندی درباره سلامت قلب ارائه دهد.
ارزش حرکت شنا در این نیست که معجزه میکند، بلکه در این است که تصویری شفاف از وضعیت واقعی آمادگی جسمانی شما ارائه میدهد.
سلامت قلب و دشواری سنجش آمادگی جسمانی
سلامت قلب به عوامل متعددی بستگی دارد. مواردی مانند فشار خون، کلسترول اهمیت زیادی دارند. سیگار کشیدن، دیابت، وزن بدن، کیفیت خواب، استرس، میزان فعالیت روزانه نیز نقش مهمی ایفا میکنند.
پزشکان میتوانند بسیاری از این عوامل را در یک معاینه معمول بررسی کنند. اما اندازهگیری سطح آمادگی جسمانی در یک ویزیت عادی کار سادهای نیست.
آزمون تردمیل میتواند اطلاعات مفیدی ارائه دهد، اما به تجهیزات، زمان، نیروی متخصص، هزینه نیاز دارد. بیشتر افراد تنها در صورت تجویز پزشک چنین آزمایشی را انجام میدهند.
حرکت شنا متفاوت است. این آزمون سریع، رایگان، ساده است. یا میتوانید آن را انجام دهید یا نمیتوانید. همین ویژگی آن را به ابزاری کاربردی برای ارزیابی تواناییهای پایه جسمانی تبدیل میکند.
مطالعه هاروارد درباره تست شنا و بیماری قلبی
در سالهای اخیر، پژوهشگران هاروارد گروهی از آتشنشانان مرد در ایالت ایندیانا را مورد بررسی قرار دادند.
آتشنشانان برای این تحقیق گزینه مناسبی بودند، زیرا بهطور منظم معاینات پزشکی انجام میدادند و شغل آنها به توان جسمانی بالایی نیاز داشت.
محققان سوابق بیش از ۱۵۰۰ آتشنشان از ۱۰ ایستگاه آتشنشانی را بررسی کردند. در نهایت، اطلاعات ۱۱۰۴ مرد که نتایج تست شنا داشتند وارد مطالعه شد.
این افراد بین سالهای ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۷ معاینات فیزیکی انجام داده بودند. پژوهشگران وضعیت سلامت آنها را تا ۱۰ سال بعد نیز پیگیری کردند.
آنها به دنبال مشکلات قلبی و عروقی از جمله بیماری عروق کرونر، نارسایی قلبی، مرگ ناگهانی قلبی بودند.
نحوه انجام تست شنا
آتشنشانان حرکت شنا را با ریتم یک مترونوم که روی ۸۰ ضربه در دقیقه تنظیم شده بود انجام دادند.
آزمون زمانی متوقف میشد که فرد به ۸۰ شنا میرسید، چند بار متوالی از ریتم خارج میشد یا به دلیل خستگی و بروز علائم قادر به ادامه نبود.
سپس محققان افراد را براساس تعداد شناهای انجامشده دستهبندی کردند.
گروهها شامل ۰ تا ۱۰ شنا، ۱۱ تا ۲۰ شنا، ۲۱ تا ۳۰ شنا، ۳۱ تا ۴۰ شنا بودند. بالاترین گروه نیز افرادی بودند که بیش از ۴۰ شنا انجام میدادند.
این تقسیمبندی به پژوهشگران امکان داد سطح آمادگی جسمانی افراد را با وضعیت سلامت قلب آنها در سالهای بعد مقایسه کنند.
سؤال اصلی این بود: آیا این اعداد میتوانند وقوع مشکلات قلبی در آینده را پیشبینی کنند؟
ارتباط تعداد شنا با کاهش خطر بیماری قلبی
در طول دوره پیگیری، ۳۷ رویداد مرتبط با بیماریهای قلبی ثبت شد.
الگوی مشاهدهشده کاملاً روشن بود. مردانی که ۱۰ شنا یا کمتر انجام میدادند بیشترین خطر را داشتند. در مقابل، افرادی که بیش از ۴۰ شنا انجام میدادند با خطر بسیار کمتری مواجه بودند.
در واقع، آتشنشانانی که بیش از ۴۰ شنا انجام میدادند، در مقایسه با گروهی که حداکثر ۱۰ شنا انجام میدادند، ۹۶ درصد کمتر دچار حوادث قلبیعروقی شدند.
این نتیجه چشمگیر است، اما باید با دقت تفسیر شود. این مطالعه ثابت نمیکند که انجام شنا بهتنهایی از بیماری قلبی جلوگیری میکند. پژوهش فقط نشان میدهد توانایی انجام شنا ارتباط بسیار قوی با کاهش خطر بیماریهای قلبی دارد.
با این وجود، یافتهها اهمیت زیادی دارند. یک آزمایش ساده روی زمین توانست نشانهای قابلاعتماد درباره سلامت قلب در آینده ارائه کند.
تست شنا فقط قدرت بازوها را نمیسنجد
ممکن است تصور کنید حرکت شنا فقط قدرت بازوها و عضلات سینه را اندازهگیری میکند، اما این تصور کامل نیست.
برای انجام یک شنا، شانهها، سینه، بازوها، عضلات پشت، عضلات مرکزی بدن، پاها همزمان درگیر میشوند. همچنین وزن بدن، تنفس، تعادل، استقامت نیز در نتیجه تأثیر دارند.
به همین دلیل، تعداد شنا میتواند نمایانگر وضعیت کلی آمادگی جسمانی باشد.
همچنین میتواند بازتابی از سبک زندگی روزمره افراد باشد.
در این مطالعه، افرادی که تعداد بیشتری شنا انجام میدادند معمولاً فشار خون سالمتر، کلسترول بهتر، قند خون پایینتر، تریگلیسرید کمتر، شاخص توده بدنی مناسبتر داشتند. همچنین احتمال سیگار کشیدن در آنها کمتر بود.
بنابراین تعداد شنا تنها نشاندهنده قدرت عضلات نبود، بلکه تصویری کلی از سلامت فرد را ارائه میداد.
مقایسه تست شنا با آزمون تردمیل
آتشنشانان علاوه بر تست شنا، آزمون تردمیل نیز انجام دادند. این آزمایش برای برآورد آمادگی هوازی و توانایی قلب و ریه در پشتیبانی از فعالیت بدنی استفاده میشود.
بسیاری از متخصصان به نتایج آزمون تردمیل اعتماد دارند. با این حال، در این مطالعه مشخص شد که توانایی انجام شنا ارتباط واضحتری با خطر بیماری قلبی در آینده نسبت به برآوردهای حاصل از تردمیل دارد.
پژوهشگران اعلام کردند که ظرفیت انجام شنا، یک معیار ساده و بدون هزینه است که میتواند برآوردی جایگزین از وضعیت عملکردی مردان میانسال ارائه دهد.
این جمله یک پیام مهم دارد: یک آزمون ساده میتواند نشان دهد بدن در شرایط واقعی زندگی تا چه اندازه عملکرد مناسبی دارد.
چرا پزشکان به ابزارهای ساده نیاز دارند؟
اهمیت این پژوهش فقط به آتشنشانان محدود نمیشود.
بسیاری از مراکز درمانی به آزمایشگاههای تخصصی ورزش دسترسی ندارند. بسیاری از شرکتها امکان اجرای آزمونهای پیشرفته آمادگی جسمانی را ندارند. بسیاری از افراد نیز توانایی پرداخت هزینه ارزیابیهای پیچیده سلامت را ندارند.
اما تقریباً هر خانه، باشگاه، محل کار یا درمانگاه میتواند فضایی برای انجام تست شنا فراهم کند.
دکتر ادوارد فیلیپس، استاد پزشکی فیزیکی دانشگاه هاروارد که در این مطالعه حضور نداشت، میگوید تعداد شناهایی که میتوانید در یک نوبت انجام دهید، معیار لحظهای خوبی از قدرت و استقامت عضلانی شماست و ابزاری ساده برای بهبود آمادگی جسمانی محسوب میشود.
به گفته او، انجام شنا در هر مکان، هر زمان امکانپذیر است و تنها به وزن بدن، چند دقیقه زمان نیاز دارد.
همین سادگی جذابیت اصلی این آزمون است. نتیجه آن بهراحتی قابل درک است و میتواند آغازگر گفتوگویی مفید درباره تحرک، قدرت بدنی، وزن، سیگار، فشار خون، خطر بیماریهای قلبی باشد.
محدودیتهای مطالعه
این پژوهش نیز محدودیتهایی داشت. تمام شرکتکنندگان مرد بودند و همگی در حرفه آتشنشانی فعالیت میکردند.
بنابراین ممکن است نتایج به همان شکل برای زنان، سالمندان، افراد کمتحرک، افراد دارای معلولیت یا کسانی که از قبل بیماری قلبی دارند قابل تعمیم نباشد.
همچنین این مطالعه فقط یک ارتباط آماری را نشان میدهد و رابطه علت و معلولی را اثبات نمیکند.
به بیان دیگر، این پژوهش ثابت نمیکند که افزایش تعداد شنا مستقیماً خطر بیماری قلبی را کاهش میدهد.
ممکن است افراد سالمتر بهطور طبیعی توانایی انجام شناهای بیشتری داشته باشند. برای رسیدن به نتایج قطعیتر، تحقیقات گستردهتر روی گروههای متنوعتری لازم است.
بدن شما سرنخهای مهمی ارائه میدهد
پیام اصلی این مطالعه آن نیست که همه باید بتوانند ۴۰ شنا انجام دهند.
پیام واقعی بسیار سادهتر است. تواناییهای بدن شما اهمیت دارند. قدرت، استقامت، تحرک، سلامت قلب ارتباطی نزدیک با یکدیگر دارند.
تست شنا جایگزین توصیه پزشک، آزمایش خون، اندازهگیری فشار خون یا مراقبتهای پزشکی نمیشود. اما میتواند نشانهای سریع و مفید از وضعیت آمادگی جسمانی شما ارائه دهد.
نتایج این پژوهش در نشریه علمی JAMA Network Open منتشر شده است.
جمعبندی
مطالعه هاروارد نشان میدهد تست شنا میتواند شاخصی ساده، رایگان، در دسترس برای ارزیابی خطر بیماری قلبی در آینده باشد. هرچند این آزمون جایگزین بررسیهای پزشکی نیست، اما اطلاعات ارزشمندی درباره سلامت عمومی و آمادگی جسمانی ارائه میدهد.
شما چند شنا میتوانید انجام دهید؟ نتیجه خود را بررسی کنید و آن را بهعنوان یکی از شاخصهای سلامت جسمانیتان در نظر بگیرید.
